Մարիա Կորինա Մաչադոն իր Նոբելյան մեդալը նվիրաբերել է Դոնալդ Թրամփին

Մարիա Կորինա Մաչադոն իր Նոբելյան մեդալը նվիրաբերել է Դոնալդ Թրամփին։ Դա հազվադեպ է, սակայն բնավ ոչ աննախադեպ։ Ըստ Ալֆրեդ Նոբելի կտակի՝ շնորհվելուց հետո Նոբելյան մրցանակի դափնեկրի կոչումը պատկանում է միայն տվյալ անձին։ Մեդալը և դրա դրամական համարժեքը այլ հարց են։

Դափնեկրի կոչումը հաստատող մեդալը կամ դիպլոմը կարող է ֆիզիկապես նվիրաբերվել, վաճառվել կամ աճուրդի հանվել, սակայն դա դափնեկրի կոչումը չի փոխանցում մեկ ուրիշին։ Նոբելյան մրցանակակիրներից ոմանք նախկինում նվիրաբերել կամ վաճառել են իրենց մեդալները, թեև այդ քայլին մղող հանգամանքներն ու դրդապատճառները տարբեր էին։

Ռուսաստանցի լրագրող Դմիտրի Մուրատովը, որը 2021 թվականի Նոբելյան խաղաղության մրցանակը կիսել է ֆիլիպինուհի Մարիա Ռեսայի հետ՝ Ռուսաստանում խոսքի ազատությունը պաշտպանելու ջանքերի համար, 2022 թվականի հունիսին աճուրդի հանել է մեդալը ռեկորդային 103,5 միլիոն ԱՄՆ դոլարով, հիշեցնում է Euronews-ը։

Նյու Յորքի Heritage Auctions աճուրդում մեդալի անանուն գնորդին վաճառքից ստացված ամբողջ հասույթը նվիրաբերվել է ՅՈՒԻՆԻՍԵՖ-ին՝ ուկրաինացի փախստական ​​երեխաների համար։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի սկզբում դանիացի ֆիզիկոսներ Նիլս Բորի և Ավգուստ Քրոգի Նոբելյան մեդալները, որոնք դրանք ստացել էին համապատասխանաբար 1922 և 1920 թվականներին, աճուրդի հանվեցին՝ Ֆինլանդիայի և Խորհրդային Միության միջև ձմեռային պատերազմի (1939-1940) ժամանակ ֆինլանդացի քաղաքացիներին օգնելու համար միջոցներ հայթայթելու նպատակով։ Մեդալները հետագայում նվիրաբերվեցին Դանիայի թանգարաններին։

Ջեյմս Դ. Ուոթսոնը, որը 1962 թվականին Ֆրենսիս Քըրքի և Մորիս Ուիլկինսի հետ կիսեց Նոբելյան մրցանակը ֆիզիոլոգիայի կամ բժշկության ոլորտում, 2014 թվականի դեկտեմբերին վաճառեց իր մեդալը Christie's աճուրդում 4,8 միլիոն դոլարով։

Քըրքի՝ Ուոթսոնի հետ ստացած Նոբելյան մրցանակի մեդալը ևս աճուրդի հանվեց Heritage Auctions աճուրդում 2013 թվականին 2,27 միլիոն դոլարով։ Վաճառքից ստացված եկամտի մի մասը փոխանցվել է Լոնդոնի Ֆրենսիս Քըրքի ինստիտուտին։

1921 թվականին ֆիզիկայի ոլորտում Նոբելյան մրցանակ ստացած Ալբերտ Այնշտայնը գումար էր թողել իր առաջին կնոջը՝ Միլեվա Մարիչին, և իրենց երեխաներին՝ ըստ նախապես պայմանավորված ամուսնալուծության համաձայնագրի, որը կնքվել էր մինչև նրա մրցանակը ստանալը։

2000 թվականին ֆիզիոլոգիայի և բժշկության ոլորտում Նոբելյան մրցանակի արժանացած Փոլ Գրինգարդը մրցանակի ամբողջ գումարը նվիրաբերել է Պերլ Մայստեր Գրինգարդ մրցանակի հիմնադրմանը՝ կին գիտնականներին աջակցող ամենամյա մրցանակի։

1999 թվականին ֆիզիոլոգիայի և բժշկության ոլորտում Նոբելյան մրցանակ ստացած Գյունտեր Բլոբելը մրցանակի գումարը նվիրաբերել է Դրեզդենում վերականգնման նախագծերին և իր հայրենի քաղաքում սինագոգի կառուցմանը։

1990 թվականին ֆիզիոլոգիայի և բժշկության ոլորտում Նոբելյան մրցանակի արժանացած Է. Դոնալ Թոմասը գումարը նվիրաբերել է իր հետազոտական ​​կենտրոնին՝ ոսկրածուծի փոխպատվաստման ուղղությամբ ընթացիկ աշխատանքների աջակցության համար։