Թվային դարաշրջանում թղթային գիրքը չի անհետանում․ ինչ են կարդում տարբեր սերունդները (տեսանյութ)

Թվային բովանդակության տարածմանը զուգահեռ փոխվել է նաև գիրք կարդալու ձևը։ Էլեկտրոնային գրքերը հնարավորություն են տալիս գրականությունը պահել հեռախոսում, սակայն թղթային գիրքը շարունակում է պահպանել իր ընթերցողին։ Գրքերի վաճառքով երկար տարիներ զբաղվող Սմբատն ամենօրյա աշխատանքի ընթացքում նկատում է նաև մեկ այլ հետաքրքիր փոփոխություն՝ տարբեր սերունդների գրական նախասիրությունները զգալիորեն տարբեր են։

Նրա դիտարկմամբ՝ գրքերով առավել հետաքրքրված են երիտասարդները։ Նրանք ավելի հաճախ ընտրում են ժամանցային և արկածային գրականություն՝ նախընտրելով այնպիսի պատմություններ, որոնք ընթերցանությունը դարձնում են նաև հետաքրքիր զբաղմունք։ Մեծահասակ ընթերցողների հետաքրքրությունները, Սմբատի խոսքով, այլ ուղղվածություն ունեն։ Այս խմբում առավել մեծ պահանջարկ ունեն պատմական գրքերը։ Տարբեր սերունդների նախասիրությունների տարբերությունն, ըստ նրա, բնական է․ գրքի ընտրությունը հաճախ կապված է ոչ միայն տարիքից, այլև մարդու հետաքրքրություններից, կենսափորձից ու ազատ ժամանակի հնարավորությունից։

Իսկ միջին սերնդի դեպքում պատկերը որոշակիորեն այլ է։ Սմբատի խոսքով՝ առօրյա հոգսերն ու զբաղվածությունը հաճախ թույլ չեն տալիս այդ տարիքային խմբի ներկայացուցիչներին այնքան ժամանակ հատկացնել ընթերցանությանը, որքան կցանկանային։

Գրքի շուկայի մասին խոսելիս հնարավոր չէ շրջանցել նաև թվայնացման ազդեցությունը։ Էլեկտրոնային գրքերի տարածումը տարիներ շարունակ հարց է առաջացրել՝ արդյոք թղթային գիրքը աստիճանաբար զիջո՞ւմ է իր տեղը թվային տարբերակին։

Սմբատը, սակայն, այս տեսակետի հետ համաձայն չէ։ Նրա երկարամյա աշխատանքի ընթացքում նկատած միտումն այն է, որ մարդիկ շարունակում են ընտրել հենց թղթային գիրքը։ Նրա խոսքով՝ թղթային տարբերակը շատերի համար կրկին դարձել է ավելի հարմար և կիրառելի։ Այսինքն՝ էլեկտրոնային գիրքը չի վերացրել թղթայինի պահանջարկը․ երկու ձևերն էլ շարունակում են գոյություն ունենալ, իսկ ընթերցողը ընտրում է իրեն հարմար տարբերակը։

Ընթերցանության նկատմամբ հետաքրքրությունը պահպանելու հարցում կարևոր է նաև այն միջավայրը, որը ստեղծվում է դպրոցներում և կրթական հաստատություններում։ Սմբատը առանձնացնում է հատկապես այն կրթական ծրագրերը, որոնց շրջանակում երեխաներին ամառային արձակուրդների համար ընթերցանության ցանկեր են առաջարկում։ Նրա խոսքով՝ նման նախաձեռնությունները կարող են ոչ միայն ուղղորդել երեխային դեպի գիրքը, այլև ընթերցանությունը դարձնել առօրյայի մի մաս։

Այս ամենի ֆոնին գիրքը շարունակում է փոխել իր ձևը, բայց ոչ պարտադիր՝ իր տեղը մարդու առօրյայում։ Էլեկտրոնային տարբերակը կարող է ավելի հասանելի լինել, հատկապես զբաղված մարդկանց համար, սակայն թղթային գիրքը շարունակում է ունենալ իր ընթերցողը։ Իսկ գրքերի վաճառքով տարիներ շարունակ զբաղվող Սմբատի փորձը ցույց է տալիս՝ սերունդները կարող են տարբեր գրքեր ընտրել, բայց ընթերցելու ցանկությունը պարտադիր չէ, որ անհետանա տեխնոլոգիաների զարգացման հետ։