Մեծածավալ համաձայնություն, որը կվերաբերի ոչ միայն Ուկրաինային

Քննարկվել են Ռուսաստանից Իրան գազատարների կառուցման և գազի մատակարարման հարցերը

Մեքենայի վարորդը չենթարկվելով ազդանշանին՝ դիմել է փախուստի

12 պատմամշակութային կառույցներ ստացել են հուշարձանի կարգավիճակ (ֆոտոշարք)

Անահիտ Մանասյանը Ստրասբուրգում մասնակցել է Խոշտանգումների կանխարգելման եվրոպական կոմիտեի աշնանային լիագումար նիստին

Գիտության համաշխարհային օրը կնշվի Գիտությունների ազգային ակադեմիայում

Իսրայելում կառավարություն ձևավորելու հարցում Արաբական քաղաքական դաշինքը կաջակցի ընդդիմությանը

Տրանսպորտ, լոգիստիկա և էլեկտրոնային առևտուր

Երևանում բացվել է Գյոթե ինստիտուտի նոր գրասենյակը

Խաղային ոլորտում փոփոխություններ են սպասվում (տեսանյութ)

Հայաստանի` ՀԱՊԿ-ին անդամակցության հարցը կորոշվի կազմակերպության քննարկումներից հետո

Ընտանեկան բռնության ահազանգով մեկնած ոստիկանները հայտնաբերել են նաև 2,5 կգ չորացված կանեփի զանգված (տեսանյութ)

Ծանրորդ Գարիկ Կարապետյանը չի շարունակի պայքարն Աշխարհի առաջնությունում

Նախատեսվում է Հարսնաքար հանգստյան գոտուց մինչև Սևանի թերակղզի կառուցել ճեմուղի

Ուկրաինայում անվտանգության գեներալ է ձերբակալվել

Մյուս շաբաթ ՀԱՊԿ խորհուրդը կարող է Հայաստանին զրկել ձայնի իրավունքից. ՌԴ ԱԳՆ

Մշակվում է հայկական TOEFL- ը՝ հայերենի իմացության ստուգման եւ գնահատման նոր համակարգը

Ամերիկյան տեխնոլոգիական ընկերությունների բաժնետոմսերը անկում են ապրել

Լիտվա-Բելառուս սահմանի մոտակայքում մեկնարկել են ՆԱՏՕ-ի զորավարժությունները

ԲԸՏՄ-ն Շիրակում և Կոտայքում կասեցրել է 2 բետոնահանգույցի շահագործում

Կրեմլը որեւէ տեղեկություն չունի Թրամփի հայտարարած խաղաղության համաձայնագրի մասին

ԱՄՆ ճնշման պատճառով Թուրքիան դադարեցրել է գազի ներկրումն Իրանի տարածքով

Թրամփը և Կատարի էմիրը քննարկել են տարածաշրջանում լարվածության թուլացմանն ուղղված ջանքերը

Ինչպիսի՞ եղանակ է սպասվում Մինչև մարտ ամիս գազի թանկացում չենք ունենալու

Կորսիկայում ջրհեղեղների հետևանքով 2 մարդ է զոհվել

ԵՄ դեսպանը ողջունել է բարձրագույն կրթության որակի գնահատման ազգային շրջանակի ստեղծումը

Գետահովիտի համայնքապետարանի վարչական շենքը համայնքին վերադարձնելու նպատակով հայց է ներկայացվել դատարան

Նեբրայի երկնային սկավառակն այժմ Պատմության թանգարանում է

Այսօր Հայաստանը վերաձևակերպում է սփյուռքի հետ հարաբերությունները

Եղիշե Մելիքյանը հրապարակել է Հայաստանի ազգային հավաքական հրավիրված ֆուտբոլիստների ցանկը

Ինձ համար առանցքային է, որ բուժօգնության կազմակերպման գործընթացը հասանելի լինի քաղաքացու համար. Ավանեսյան

Լրացուցիչ միջոցներ՝ Վահան Տերյանին նվիրված խաղարկային-վավերագրական ֆիլմի ստեղծման համար

ՀԲՖ նախագահ Արթուր Նազարյանը հանդիպել է ՖԻԲԱ Եվրոպայի նախագահ Խորխե Գարբախոսայի հետ

Չկա պետությունից ավելի կարևոր բան

Պարզվում է մեր ձուկը շատ էլ լավն է՝ Էմիություններում էլ կարող է վաճառվել

Անչափահասի նկատմամբ սեքսուալ բնույթի բռնի գործողություն կատարած անձը դատապարտվել է 10 տարվա ազատազրկման

Որտեղ ունեցել ենք երաշխավորներ, ավարտվել է աղետով

ՀՀ դեմ պատժամիջոցները հարյուր հազարավոր գյուղացիների փողոց հանելու նպատակ ունեին․ Պապոյան

Հայաստանն ու Միացյալ Թագավորությունը ստորագրել են պաշտպանության ոլորտում համագործակցության 2026-2027 թվականների ծրագիրը

FAF-ը ՀՖՖ նախագահի պաշտոնում առաջադրել է հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստի թեկնածությունը

Մելանյա Թրամփը Սպիտակ տանն ընդունել է Կիևի և Մոսկվայի ներկայացուցիչներին

ՍԴ նախագահ է ընտրվել Վլադիմիր Վարդանյանը

Մենք ցանկանում ենք շարունակել գեղեցիկ ֆուտբոլ ցուցադրել

Ռուսաստանի և Ուկրաինայի պատերազմում հաղթող լինելու հավանականությունը քիչ է. Ռյուտե

Ռուբիոն վերջնական որոշում դեռ չի կայացրել

Իրազեկում. Նոր կենսաչափական փաստաթղթեր ստանալու նախագրանցումը՝ քայլերով (տեսանյութ)

Նաիրիի համայնքային ոստիկանները բացահայտել են մոպեդի գողությունը․ գողոնը հայտնաբերվել է (տեսանյութ)

Դոնալդ Թրամփը մասնավոր հանդիպում է ունեցել Պուտինի բանագնացի հետ

Հայաստանը շատ բան է տալիս ԵԱՏՄ-ին և պետք է նաև ստանա. Պապոյան

Ամբողջ լրահոսը »

1 Դեկտեմբեր, 2025 10:28 Բիզնես

SIPRI-ն հայտնել է խոշոր զենք արտադրողների ռեկորդային եկամուտների մասին 2024 թվականին

Աշխարհի 100 խոշորագույն զենք արտադրողների ընդհանուր եկամուտները 2024 թվականին աճել են 5.9%-ով՝ հասնելով նոր ռեկորդային 679 միլիարդ դոլարի: Այս ցուցանիշը վերջին տասը տարիների ընթացքում՝ 2015-ից 2024 թվականներին, աճել է 26%-ով: Այս հաշվարկները ներկայացված են Ստոկհոլմի միջազգային խաղաղության հետազոտությունների ինստիտուտի (SIPRI) թարմացված տարեգրքում՝ «100 խոշորագույն զենք արտադրողները և ռազմական ծառայությունների ընկերությունները 2024 թվականին»:

Վերլուծաբանները այս աճը բացատրում են Եվրոպայի և Միացյալ Նահանգների ընկերությունների կողմից զենքի վաճառքից ստացված եկամուտների աճով: Ընդհանուր առմամբ, աճ է նկատվել բոլոր տարածաշրջաններում, բացառությամբ Ասիայի և Օվկիանիայի, որտեղ գրանցվել է աննշան անկում, հիմնականում պայմանավորված չինական զենք արտադրող ընկերությունների ընդհանուր եկամուտների անկմամբ:

Ռազմական տեխնիկայի պահանջարկի աճը 2024 թվականին հիմնականում պայմանավորված է աշխարհաքաղաքական լարվածության աճով: Սա հանգեցրեց 100 ընկերություններից 77-ի եկամուտների աճի, որոնցից երկու կորպորացիաներ՝ Czechoslovak Group (+193%; 46-րդ տեղ) և American SpaceX (+103%; 77-րդ տեղ)՝ կրկնապատկեցին իրենց եկամուտները։

2024 թվականին 100 խոշորագույն զենքի ընկերություններից 39-ը գտնվում էին ԱՄՆ-ում՝ իրենց եկամուտը մեծացնելով 3.8%-ով՝ հասնելով 334 միլիարդ դոլարի։ Սա կազմում է զենքի համաշխարհային վաճառքից ստացված եկամտի 49%-ը։ Չորս ամերիկյան կորպորացիաներ աշխարհի առաջատար հինգ արտադրողների շարքում են՝ Lockheed Martin-ը, RTX-ը, Northrop Grumman-ը և General Dynamics-ը։ General Dynamics-ը իր եկամուտը մեծացրել է 8.1%-ով՝ պայմանավորված արդիականացման ծրագրով և Virginia և Columbia դասի միջուկային սուզանավերի մշակմամբ։ Մասնագետները նաև մատնանշում են ծրագրի իրականացման ուշացումները և ծախսերի գերծախսերը։ Օրինակ՝ Columbia սուզանավային ծրագրի 2024 թվականի բյուջեն նախատեսվածից 17 միլիարդ դոլարով ավելի էր, իսկ առաջին վաֆլիի արտադրությունը ժամանակացույցից առնվազն 16 ամիս ուշացել էր։

Աշխարհի խոշորագույն արտադրող Lockheed Martin-ը 2024 թվականին գրանցել է եկամտի աճ՝ 2020 թվականից ի վեր առաջին անգամ՝ աճելով 3.2%-ով՝ հասնելով 64.7 միլիարդ դոլարի: Սա պայմանավորված է F-35 կործանիչների մատակարարումներով: Սակայն, 2023 թվականին արտադրությունը հետաձգվել է. 2024 թվականին հաճախորդներին մատակարարված 110 ինքնաթիռները միջինում ուշացել են 238 օրով մեկ ինքնաթիռի համար: Ավելին, F-35 ծրագիրը համակարգված գերազանցել է ծախսերը: SIPRI-ի տվյալներով՝ ծրագրի ընդհանուր արժեքը կազմել է 485 միլիարդ դոլար, ինչը 43 միլիարդ դոլարով ավելի է, քան 2022 թվականի գնահատականը:

Զենքի համաշխարհային վաճառքից ստացված եկամտի 22%-ը գալիս է 26 եվրոպական ընկերություններից. 2024 թվականին նրանց եկամուտը աճել է 13%-ով՝ հասնելով 151 միլիարդ դոլարի: Յոթ ընկերություններ գտնվում են Մեծ Բրիտանիայում. նրանց եկամուտը աճել է 6.6%-ով՝ հասնելով 52.2 միլիարդ դոլարի (ընդհանուր եկամտի 7.7%-ը): Կորպորացիաներից մեկը՝ BAE Systems-ը, դարձել է աշխարհի չորրորդ խոշորագույն արտադրողը: Չորս ֆրանսիական ընկերություններ 2024 թվականին 12%-ով ավելի շատ են վաստակել, քան 2023 թվականին՝ հասնելով 26.1 միլիարդ դոլարի։ Չորս գերմանական ընկերությունների եկամուտները աճել են 36%-ով՝ հասնելով 14.9 միլիարդ դոլարի, մինչդեռ երկու իտալական ընկերություններ աճել են 9.1%-ով՝ հասնելով 16.8 միլիարդ դոլարի։ Երեք տրանսեվրոպական կորպորացիաներ՝ ինքնաթիռների արտադրող Airbus-ը, հրթիռների արտադրող MBDA-ն և ցամաքային համակարգերի արտադրող KNDS-ը, 2024 թվականին վաստակել են 22.7 միլիարդ դոլար։

Վարկանիշում ընդգրկված միակ չեխական ընկերությունը, որի եկամուտները աճել են ռեկորդային 193%-ով, վաստակել է 3.6 միլիարդ դոլար։ Մասնագետները դա կապում են Չեխական զինամթերքի նախաձեռնության (CAI) մեկնարկի հետ, որը Չեխիայի կառավարությունը մեկնարկել է 2024 թվականին՝ Ուկրաինայի համար հրետանային արկեր ձեռք բերելու և գնելու համար։ Ընկերության եկամտի կեսից ավելին այս կամ այն կերպ կապված էր Ուկրաինայի հետ։

SIPRI-ի վերլուծաբանները երրորդ տարին անընդմեջ վարկանիշում ներառել են միայն երկու ռուսական ընկերություն՝ Rostec-ը (յոթերորդ տեղ) և United Shipbuilding Corporation-ը (USC) (41-րդ տեղ)։ Մասնագետները սա բացատրում են ռուս զենք արտադրողների վերաբերյալ հրապարակայնորեն հասանելի տվյալների բացակայությամբ: Rostec-ի և USC-ի համակցված եկամուտը 2024 թվականին աճել է 23%-ով՝ հասնելով 31.2 միլիարդ դոլարի (գլոբալ եկամտի 4.6%-ը). «ներքին պահանջարկի կտրուկ աճը բավարար էր արտահանման անկումից եկամտի կորուստը փոխհատուցելու համար»:

Վերլուծաբանների կարծիքով, Ռուսաստանը 2024 թվականին ակտիվորեն արտադրել է զինամթերք, զրահապատ մեքենաներ, հրետանի, հրթիռներ և անօդաչու թռչող սարքեր (ԱԹՍ): Օրինակ, 2024 թվականին այն արտադրել է 420%-ով ավելի 152 մմ հրետանային արկեր, քան 2022 թվականին՝ 1.3 միլիոն՝ 250,000-ի դիմաց:

Չինական ութ ընկերությունների զենքի վաճառքից համակցված եկամուտը նվազել է 10%-ով՝ հասնելով 88.3 միլիարդ դոլարի (գլոբալ եկամտի 13%-ը): Այս կորպորացիաներից վեցը մեղադրվել են գնումների գործընթացում կոռուպցիայի մեջ, ինչը հանգեցրել է գործող պայմանագրերի վերանայմանը և նոր մատակարարումների ուշացմանը: Չինաստանի խոշորագույն արտադրողը՝ AVIC-ը, զբաղեցրել է ութերորդ տեղը, չնայած նրա եկամուտը նվազել է 1.3%-ով՝ ռազմական ինքնաթիռների մատակարարումների դանդաղման պատճառով: Հողային համակարգերի արտադրող NORINCO-ն (11-րդ տեղ, անկում 31%) գրանցել է եկամտի ամենամեծ անկումը՝ Չինաստանի կառավարության կողմից ընկերության հետ մի քանի խոշոր պայմանագրերի վերանայման և հետաձգման, ինչպես նաև դրա ղեկավարության փոխարինման պատճառով:

Հարավկորեական չորս ընկերությունների եկամուտները աճել են 31%-ով: