Աղետ կլինի, եթե Սեւանը շարունակեն դատարկել

Սևանի ջրի մակարդակի կտրուկ փոփոխությունը կարող է բերել սեյսմիկ իրավիճակի փոփոխության: Եթե իջեցումը շարունակվի, չի բացառվում, որ մենք Սևանի ավազանում, այդ թվում բնակավայրերում, կարող ենք մինչև 6 բալ ուժգնության երկրաշարժեր ունենալ: Այս մասին Tert.am-ի հետ զրույցում ասաց ԱԻՆ «Սեյսմիկ պաշտպանության ծառայություն» գործակալության պետի տեղակալ Աշխեն Թովմասյանը:

Նշենք, որ օգոստոսի 11-ի դրությամբ Սևանա լճի մակարդակը 2017թ-ի հունիսին հասած ամենաբարձր նիշից իջել է 18 սմ-ով: Լճի մակարդակի անկումը պայմանավորված է ջրի լրացուցիչ բացթողումներով: Կառավարության առաջարկով Ազգային ժողովը հուլիս 6-ին ընդունեց «Սևանա լճի էկոհամակարգի վերականգնման, պահպանման, վերարտադրման և օգտագործման միջոցառումների տարեկան ու համալիր ծրագրերը հաստատելու մասին» օրենքում լրացումներ կատարելու մասին նախագիծը, որով նախատեսվում է Սևանից ջրառի ծավալները տարեկան 170 մլն խմ-ից հասցնել 270 խմ-ի։

Աշխեն Թովմասյանի խոսքով՝ մեծածավալ ուսումնասիրություններ կան այն մասին, թե որքանով կարող են ջրամբարների, լճերի մակարդակի կտրուկ բարձրացումը կամ իջեցումը սեյսմիկ իրավիճակի փոփոխության պատճառ դառնալ: Ըստ նրա՝ այժմ Սևանի ավազանում երկրաշարժի վտանգ կա:

«Հիմա 18 սմ-ով է նվազել, և եթե ջրի մակարդակի կտրուկ նվազումը շարունակվի, բոլորովին չի բացառվում, որ մենք Սևանի ավազանում կարող ենք երկրաշարժեր ունենալ: Սևանի ավազան ասելով՝ նկատի ունեմ նաև հարակից բնակավայրերը»,- նշեց նա:

«Սեյսմիկ պաշտպանության ծառայության» պետի տեղակալը ուսումնասիրություններ է կատարել Սևանա լճից ջրի բացթողնման և դրա հնարավոր հետևանքների շուրջ: Աշխատանքը կատարված է 1927 թ.-ից, երբ սկսվել է Սևանա լճից տարբեր նպատակներով ջրի բացթողնումը, մինչև 2008 թ-ը: Ըստ ուսումնասիրության՝ այս ընթացքում եղել են սեյսմիկ իրավիճակի փոփոխություններ, որոնք կարող են մինչև 4-4.2 մագնիտուդի՝ 6 բալ ուժգնությամբ երկրաշարժերի պատճառ դառնալ:

«Սևանի ավազանով անցնող սեյսմակտիվ խզվածքների մասին վերջերս շատ լուրջ ուսումնասիրություններ են կատարվել, և մեր պատկերացումները վերջին տարիներին խիստ փոխվել են այդ խզվածքների պոտենցիալի մասով: Դրանք շատ ավելի մեծ պոտենցիալ են պարունակում, քան մի քանի տարի առաջ ենթադրվում էր: Սա ևս շատ վտանգավոր է»,- ընդգծեց Աշխեն Թովմասյանը:

Հարցին՝ վերջին երկու ամիսներին Սևանա լճի մակարդակի 18 սմ-ով իջեցումից հետո երկրաշարժեր գրանցվե՞լ են տարածքում, մասնագետը պատասխանեց, որ վերջին ժամանակահատվածում Սևանի ավազանի վարքագծին այդպիսի մեծ ուշադրություն չի դարձվել, բայց թույլ երկրաշարժեր միշտ լինում են:

«Այն, որ սկսած 1995-1996 թ. այստեղ սեյսմակտիվության ռեժիմն ինչ-որ չափով փոխվել է, դա կա, որովհետև ժամանակ առ ժամանակ այնտեղ լինում են 3.5-4 մագնիտուդի երկրաշարժեր: Դրանք միջին, կարելի է նույնիսկ ասել թույլ ուժգնության երկրաշարժեր են»,- եզրափակեց սեյսմոլոգը:

Հակոբ Ասլանյան

tert.am