Այսօր՝ 29 նոյեմբերի 2021թ., 00:00
«Թուրքիան էլ չի ուզու՞մ մեզ ոչնչացնել, որ մտածում եք հայկական շուկան թուրքականի համար բացելու ուղղությամբ». Վահրամ Միրաքյան Թալանել են Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի առողջարանային համալիրի տնօրենին. նրանից հափշտակել են 2 մլն դրամ և ոսկյա շղթա ՀՀ-ին փոխանցված 11 աճյունների ինքնությունը պարզվել է․ Նրանք Ցորի զորամասի Դ-20 հրետանային դիվիզոնից էին Ալիեւը համարում է, որ «Զանգեզուրի տրանսպորտային միջանցքը դառնում է իրականություն» ՌԴ-Չինաստան հարաբերությունների նոր որակի բարձրացումը չի կարող ազդեցություն չթողել Հայաստանի վրա. Տիգրան Աբրահամյան Ինչպիսին պետք է լինի մեր ցավը. Եթե ցավը դադարեց, երբեք չենք փորձի հետ բերել կորցրածը, ուստի պիտի սովորենք ապրել ցավով. Աշոտյան Պոչետինո․ Ռամոսը կարող է իր գիտելիքներով, արժանիքներով հարստացնել թիմը Մոսկվային չե՞ն մտահոգում Թուրքմենստանից դեպի Եվրոպա գազի երթուղու նկատմամբ վերահսկողություն ստանալու Թուրքիայի փորձերը Թուրքիայի իշխանությունները կհամարեն տնտեսությունը կառավարելու դեմ քննադատությունը որպես «ազգային անվտանգության խնդիր» Նոր Զելանդիայում պատգամավորը հեծանիվով գնացել է հիվանդանոց ծննդաբերելու համար Իրանի ԱԳՆ-ն ողջունել է Ռուսաստանի, Հայաստանի եւ Ադրբեջանի առաջնորդների եռակողմ հանդիպումը Բլուզներ, որոնք Ձեզ կծառայեն ոչ մեկ սեզոն Արդարադատության վերականգման պահանջով վաղը բոլորս հավաքվում ենք դատարանի շենքի դիմաց. «Առուշ Առուշանյան» դաշինք Իրանը հայտարարել է Թուրքմենստանի հետ գազի շուրջ շփումները վերականգնելու անհրաժեշտության մասին Էրդողանը կարգադրել է հետաքննել տարադրամի նկատմամբ «հնարավոր մանիպուլյացիաները» Երևանում, Գորիսում և Ստեփանակերտում ՀՅԴ Հայ Դատի հանձնախմբերի և գրասենյակների խորհրդաժողով կգումարվի Իրանի եւ Թուրքիայի նախագահները քննարկել են տարածաշրջանային խնդիրները Հայտնի է դարձել Ալեքսանդր Գրադսկու մահվան պատճառը Թուրքիան ձգտում է զարգացնել հարաբերություններն ու մեծացնել առեւտուրը Թուրքմենստանի հետ մինչեւ 5 միլիարդ դոլարի չափով Թոմաս Մյուլեր․ Ռոբերտ Լեւանդովսկին պետք է ստանա «Ոսկե գնդակը» եւ վերջ Ռուսաստանում թշնամիներին հետեւող քար են ստեղծել Եվրոպայում ռուսական «Սպուտնիկ V» պատվաստանյութն ընդունելու խնդիրը քաղաքական է. Հունգարիայի ԱԳՆ Շաքարախտ. Բարձր շաքարի 5 մաշկային ախտանիշներ Թուրքիան էլ չի ուզու՞մ մեզ ոչնչացնել, որ մտածում եք հայկական շուկան թուրքականի համար բացելու ուղղությամբ. գործարար «Բենֆիկայի» նախագահ․ Ափսոսում եմ տեղի ունեցածի համար, սա սեւ էջ է պորտուգալական ֆուտբոլի պատմության մեջ Էբրահիմ Ռայիսիսն կհանդիպի Թուրքմենստանի նախագահի հետ Ու՞մ հետ չի պատահում․ Դիմա Բիլանը ներողություն է խնդրել Ղազախստանում ոչ սթափ ելույթի համար Կյանքից հեռացել է լրագրող Արա Գալոյանը․ Մահացել է Ալեքսանդր Գրադսկին Անհնար է՝ ադրբեջանական մեքենան անցնի ՀՀ-ի տարածքով ու Հայաստանն ապահովի դրա անվտանգությունը․Դավիթ Շահնազարյան Հայտնաբերվել են 44-օրյա պատերազմում զոհված տավուշեցի երկու զինծառայողների աճյունները Կորոնավիրուսից մահացել է «Սիրունիկը» կուլտային ֆիլմի դերասանը Անվանվել են կոտրելու համար խոցելի Samsung-ի սմարթֆոնները Տխուր է, որ մենք այդպես էլ չսովորեցինք չխաբվել և օրակարգ շեղող խայծ կուլ չտալ. Նաիրա Կարապետյան Անմիտ գրառումներով տխրահռչակ ապուշ լուսանկարը տարածողներն ամենամեծ վնասն են հասցնում մեր հասարակությանը. իրանագետ FBI-ը զբաղվում է Սան Ֆրանցիսկոյում ադրբեջանական վանդալիզմի ենթարկված հայկական եկեղեցու ու վարժարանի գործով ԱՀԿ-ն հայտնել է, որ ՊՇՌ թեստերը ճանաչում են կորոնավիրուսի նոր շտամը Սոչիում ստորագրված համատեղ հայտարարությունը Հայաստանի հերթական նվաստացումն է․ պատգամավոր Mash. պրոդյուսեր Ռուդինշտեյնին շտապ վիրահատել են Եղանակը Հայաստանում. ջերմաստիճանը կբարձրանա 6-8, Լոռիում, Տավուշում, Սյունիքում և Արցախում՝ 14-16 աստիճանով Մաքսիմում ավել, ինչ կլինի Բրյուսելում, դա մի քանի մեր ռազմագերի տղաների ազատարձակումն է Բաքվի բանտերից. Աշոտյան Ալիեւը Լուկաշենկոյին պատմել է Ռուսաստանի, Ադրբեջանի եւ Հայաստանի ղեկավարների հանդիպման արդյունքների մասին ՄԻԵԴ-ը գերեվարված 4 զինծառայողի վերաբերյալ միջանկյալ միջոց կիրառելու մասին որոշում է կայացրել Ռալֆ Ռանգնիկը «Մանչեսթեր Յունայթեդում» կստանա 9 միլիոն եվրո Նոր քարոզչական փուչիկներ, նոր տարածքային կորուստներ. Տիգրան Աբրահամյան Ստեղծվել է էկրան ապագայի սմարթֆոնների համար Իրատեսական է արդյո՞ք 2022 թվականի 7 տոկոսանոց աճը Միայն չօգտագործվեց «Զանգեզուր» բառը, սակայն խոսվեց միջանցքի մասին. հանդիպում ենք Հանրապետության հրապարակում. Հովսեփյան Կարմիր Խաչը կոչ է արել մարդկայնորեն վերաբերվել լեհ-բելառուսական սահմանին գտնվող միգրանտներին Ոչ մի թուղթ չի զսպելու Բաքվի բռնապետին. Այդ թղթերը ժամանակ է տալիս մաքրելու զենքերը հաջորդ կրակոցի համար. Ոսկանյան Մահացել է բրոդվեյյան բազմաթիվ մյուզիքլների հեղինակ Սթիվեն Սոնդհայմը Չինաստանը հաջողությամբ արձակել է Zhongxing-1D արբանյակը «Յուվենտուսի» նախագահն ու փոխնախագահը մեղադրվում են խարդախության մեջ Ճապոնիայի վարչապետը թույլ է տվել հակառակորդի հենակետերին կանխարգելիչ հարվածներ հասցնելու հնարավորությունը Մի քանի պայթյուն է որոտացել Ձերժինսկ քաղաքի զինամթերքի գործարանում ԶԼՄ. Կոսովոյում ավտոբուսում երեք մարդու սպանած երիտասարդը հարձակում է գործել վրեժից ելնելով Երկու հեռախոսահամար. ում է զանգահարում եւ ում զանգերին է միշտ պատասխանում Եղիսաբեթ II-ը Ռուսաստանը եւ Չինաստանը տարբեր գաղափարախոսություններ ունեցող երկրների խաղաղ գոյակցության կոչ են արել Դի Մարիա․ Մեսին տարբերվում է մյուսներից, նա միշտ պետք է լինի խաղադաշտում Հայաստանի նոր օրակարգը. Արմեն Գեւորգյան Հուսով եմ` մենք աշխատանքի ավարտական փուլ կմտնենք. Պուտին Ալիեւ. մենք հայկական կողմին առաջարկել ենք սկսել աշխատանքը խաղաղության պայմանագրի շուրջ Յուրգեն Կլոպ. Ցավոք, գերազանց մարզիչ է գալիս Անգլիա Կապիտուլյանտը ոչ մի բառ չասաց Արցախի անկախության, ինքնորոշման իրավունքի պարտադիր իրացման մասին. Շարմազանով Փաշինյանն անկախության դեմ ներկայացող քաղաքական էլիտայի ամենավառ ներկայացուցիչն է. փորձագետ Հայաստանի, Ադրբեջանի եւ Ռուսաստանի ղեկավարների հայտարարությունը Սոչիում կայացած հանդիպման արդյունքներով Թուրքական դատարանը կրկին հրաժարվել է ազատ արձակել Օսման Քավալային Այս մարդը ՀՀ տարածքի հետ վարվում է սեփական բոստանի պես՝ ում ինչքան պետք է, տալիս է. Մենուա Սողոմոնյան Իսրայելն «արտակարգ դրության եզրին» է կորոնավիրուսի նոր տարբերակի պատճառով Հոսպիտալացվել է Ալեքսանդր Գրադսկին Պրեմիեր լիգա. «Սեւանը» չի ներկայացել ԲԿՄԱ-ի դեմ խաղին Աֆրիկյան երկրներում Չինաստանի ուղղակի ներդրումները գերազանցել են 43 մլրդ դոլարը Հայաստանը պետք է գնահատի իրեն մեկնած խաղաղության ձեռքը. Էրդողան Ադրբեջանական «SOCAR»-ը Գորիս-Կապան ավտոճանապարհին բենզալցակայան է տեղադրել Պայմանավորվածություն ենք ձեռքբերում հայ-ադրբեջանական սահմանի դեմարկացիայի եւ դելիմիտացիայի ուղղությամբ. Պուտին Շվեդիայում տղամարդն IKEA է վերադարձել կահույք, որը ձեռք է բերել 1965-ին Գերմանիայում կորոնավիրուսի հետ կապված իրավիճակն ավելի լուրջ է անվանվել, քան երբեւէ համավարակի ընթացքում Պուտին․ մեր բոլոր ջանքերի նպատակը տարածաշրջանի վերածննդի համար պայմաններ ստեղծելն է Նիկոլաս Մադուրոն Ֆիդել Կաստրոյի մահվան տարելիցի կապակցությամբ այցելել է Կուբա Ռոբերտ Քոչարյանի և Սերժ Սարգսյանի գրավոր կարծիքները կհնչեցվեն Հոգաբարձուների խորհրդի նիստում. «Հայաստան» հիմնադրամ
Հարցում

Մարտի 1-ի դատավարությունը սպառվել է

Արդեն երկու տարի է մարտի 1-ի քրեական գործը մեր կյանքի անբաժանելի մասն է. Այն սկսվեց «... արդեն իսկ բացահայատված է հայտարարությամբ» և տոտալ քարոզչությամբ, շարունակվեց դատարանների շրջափակմամբ, գաղտնալսման սկանդալով, Սահմանադրական դատարանի յուրացման փորձերով, անհնազանդ դատավորների հանդեպ բռնաճնշումներով, կամակատար դատավորների համակարգի ստեղծումով և այլն։ Այսօր հասել ենք այս տրամաբանական շղթայի սպառմանը։ Սա նշանակում է՝ այս դատավարությունը դուրս է հասարակական օրակարգից, այն չի հետաքրքրում հասարակությանը, քարոզչությունը չի աշխատում, դատական համակարգի անաչառությանը ոչ ոք չի հավատում, իսկ բուն դատական պրոցեսը չունի ոչ մի հեռանկար...

Բարձր էյֆորիկ ալիքը իշխանության հետ արդեն սկսել է խաղալ իր չար կատակը։ Այն, ինչը իշխանությունը մինչև վերջին կաթիլն օգտագործեց իր շահի համար, հիմա աշխատում է իր դեմ։ Հարցը եկավ հասավ իր սպառման կետին. Ինչ անե՞լ։ Կարելի է շարունակել ևս մի քանի ամիս, բայց միևնույն է անկհայտորեն լուծումներ են պետք։

Ի սկզբանե պարզ էր, որ մարտի մեկի դեպքերի, սպանությունների բացահայտման անվան տակ իրականացվող նախաքննությունը գնում էր սխալ առաջադրված մեղադրանքի ճանապարհով:Մենք այդ մասին բազմիցս նախազգուշացրել էինք։ Չէր կարելի մարտի 1-ի գործը նեղացնել, սահմանափակել սահմանադրական կարգի տապալման անհասկանալի, խիստ վիճելի հոդվածով։ Ակնհայտ էր, որ ՀՔԾ-ի և դատախազության որոշումը ՝ մեղադրանք առաջադրել սահմանադրական կարգի տապալման համար, ի սկզբանե քաղաքական որոշում էր և դատապարտված էր ձախողման։ Իսկ մարտի մեկի զոհերի հարազատները, ծնողները այս գործի շրջանակներում չէին ստանալու իրենց որդիների մահերի վերաբերյալ հարցի պատասխանը։ Հասարակությունը չէր ստանալու որևէ պարզաբանում՝ ի՞նչ եղավ, ինչո՞ւ եղավ։

Քննվող գործն, ըստ էության, մարտի մեկի զոհերի հետ անմիջական կապ չունի, և զոհերի հարազատները քրեական գործի առանձնացած այս մասով դատական պրոցեսում անելիք չունեին։ Բայց նրանց երկու տարի շարունակ խաբել են, հուսադրել՝ այս նիստում չէ, հաստատ մյուսում կստանաք ձեր հարցերի պատասխանները։

Հիմա Մարտի 1-ի գործով տուժողների իրավահաջորդները որոշեցին դադարեցնել մասնակցությունը դատական նիստերին՝ մեղադրելով դատախազությանը՝ բավարար կամք և ջանքեր չգործադրելու համար։ Պաշտպանական կողմը ևս գտնում է, որ ՀՔԾ-ն և դատախազությունը իրականացրել են քրեական գործի թերի քննություն։ Ստացվում է մի իրավիճակ, երբ և տուժողները, և պաշտպանական կողմը մեղադրում է իրավապահներին, իսկ իշխանությունը հայտնվել է իր իսկ կողմից ստեղծած ծուղակում։

Եվ թեև ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը դեռևս 2018 թվականին հայտարարել էր, որ մարտի 1-ի գործը, ըստ էության, ամբողջ ծավալով բացահայտված է, պարզվեց, որ դա իրականությանը չի համապատասխանում։ Իրականությանը չէր համապատասխանում նաև մարտի 1-ի 10 զոհերից Զաքար Հովհաննիսյանի սպանությունը ոստիկանության շտաբի նախկին պետ Գեղամ Պետրոսյանի կողմից կատարված լինելու վարկածը, որքան էլ վարչապետն այդ լուրն իմանալուց հետո «էմոցիոնալ պահեր» ապրեր։

Իսկ առաջիկայում էմոցիոնալ պահեր ապրելու են ՀՔԾ-ն, դատախազները, որոշ դատավորներ. շատ լուրջ և շատ զգայուն էմոցիոնալ պահեր։ Ժամանակակից աշխարհում կա հստակ խաղի կանոն. չի կարելի խաբել ժողովուրդներին։ Մի պահից այդ մեխանզիմը սկսում է աշխատել քո դեմ։ Եվ կարևոր չէ՝ դա քաղաքական, թե իրավական խաբեություն է։ Դա չար մեխանիզմ է, և ամեն կերպ պետք է խուսափել դրանից։

Մարտի մեկի գործով առանցքային հարցերը բացահայտված չեն, որովհետև ի սկզբանե մարտի մեկի դեպքերի, սպանությունների բացահայտման անվան տակ իրականացվող նախաքննությունը գնաց սխալ առաջադրված մեղադրանքի ճանապարհով: Չեն կարողանում իրավապահները, կամ միգուցե չեն ուզում, դժվար է ասել, սակայն տպավորություն է, որ մարտի մեկի ՀՀ տասը քաղաքացիների սպանությունների բացահայտման համար ոչինչ չի արվում։ Քննությունը նման խնդիր չէր դրել, և ուրվագծվում է շատ կոնկրետ հարց. իսկ արդյո՞ք, իշխանությունները շահագրգիռ են մարտի 1-ի իրական բացահայտմամբ։

ՀՔԾ-ն, դատախազությունը, հանրության էյֆորիան, Փաշինյանի քաղաքական սխալ հաշվարկը տարան մարտի 1-ի գործի տապալման։ Իշխանությունը ներգրավեց ավանդաբար հնազանդ իրավապահ համակարգը՝ իր բոլոր բաղադրիչներով, իսկ նրանցից որևէ մեկը համարձակություն չունեցավ զգուշացնել սխալ ընտրված ճանապարհի մասին։ Անհեռանկար քրեական գործը, թշնամանքն ու ներքին պառակտումները, ինչպես սովորաբար արվում է, արդարացվեց ժողովրդի պահանջով. էյֆորիայի, շոկի մեջ գտնվող ժողովուրդն ինքնուրույն չէր մտածում։ Իսկ մենք գիտենք, որ ժողովրդական պահանջի ցուցիչները շատ անցողիկ են. զգացմունքները թուլանալու, վերափոխվելու հատկություն ունեն ։

Փաշինյանը սխալվեց իր հաշվարկներում, թե այդ ճանապարհով իր իշխանությունը կուժեղանա։ Տեղի ունեցավ ճիշտ հակառակը։ Այսօր արդեն չկա թե՛ երկու տարի առաջվա մթնոլորտը, թե՛ հակումը՝ ամեն ինչ հալած յուղի տեղ ընդունել։

Սխալ էին նաև հաշվարկները միջազգային արձագանքի առումով։ Ե՛վ ՄԻԵԴ-ը, և՛ Վենետիկի հանձնաժողովը արձանագրեցին խնդիրներ քրեական օրենսգրքի այն հոդվածներում, որոնցով մեղադրանք է առաջադրվել մարտի 1-ի գործով։Եվ առաջիկայում ևս լինելու են անակնկալ վճիռներ։

Հիմա եկել է լուծումներ գտնելու պահը.

Նախ անհրաժեշտ է դադարել շարժվել հասարակությանը մշտապես լարվածության, սթրեսի և ներքին պառակտումների մեջ պահելու ճանապարհով, հատկապես, որ վերջին ժամանակահատվածում Էմոցիաների վաճառքի մեթոդն այլևս նույն արդյունավետությամբ չի գործում։

Երկրորդ. Հասունացել է ՀՔԾ պետի և գլխավոր դատախազի հրաժարականների ժամանակը։ Չպետք է տարբերակում դրվի այս մարմինների պատասխանատվության աստիճանի միջև։ Որքան էլ այսօր պետական մարմինները փորձեն պատասխանատվությունը միմյանց վրա բարդել, երկուսն էլ ունեն իրենց բաժինը մարտի 1-ի քննությունը տապալելու, գործի քննության օբեյկտիվությունը քաղաքական պատվերին ստորադասելու, իշխանական և սոցցանցային տրենդին տեղի տալու հարցում։

Երրորդ. Պետք է արձանագրել, որ գործի վարույթը ենթակա է կարճման։ Չի կարող տարիներով ձգձգվել սահմանադրական կարգի տապալման անհեռանկար, քրեական օրենսգրքի խիստ վիճելի հոդվածներով առաջադրված մեղադրանքը։ Որևէ դատարան չունի հնարավորություն այս գործով վերջնական դատական ակտ կայացնելու, որովհետև գործը դատարան է ներկայացվել թերի, խախտումներով, հակասահմանադրական գործողությունների արդյունքում։ Այս գործը մի օր պետք է կարճվի։ Որքան շուտ, այնքան ավելի հեշտ կլինի հաղթահարել անկանխատեսելի հետևանքները։

Չորրորդ. Մարտի 1-ի լուծման կարևորագույն ուղղությունը պետք է լինի իրական և, ոչ շահարկվող, հարգանքը զոհերի ընտանիքներին և սպանությունների մեղավորների բացահայտումը։ Պետք է դադարել օգտագործել զոհերի ընտանիքների վիշտը։ Դա կլինի իրական հարգանքը զոհերի հիշատակին։ Մարտի 1-ի հուշարձանը պետք է բացվի ներքին համերաշխության մթնոլորոտում՝ թեկուզ չհայտարարված, բայց տեսանելի։ Հակառակ դեպքում դարձյալ գործ կունենանք վշտի պարզ շահարկման հետ։

Եվ վերջում, պետք է վերհանել մարտի 1-ի իրադարձությունների խորքային պատճառները, խոսել դրանց մասին։ Պետք է անցնել դժվար խոսակցության փուլը, որը կարող է դուր չգալ տարբեր շրջանակների։ Բայց այդպես են հասարակությունները ձեռք բերում նոր ողբերգություններ թույլ չտալու ունակություն։

 

Էլինար Վարդանյան

Այլընտրանքային նախագծեր խումբ

Հետևեք մեզ Telegram-ում
website by Sargssyan