Ադրբեջանը չորրորդ սերնդի նոր կործանիչներ է ստացել

Պակիստանի վարչապետ Մուհամմադ Շարիֆը հաստատել է Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժերի կազմին JF-17 Thunder կործանիչների փոխանցումը։ Ավելի վաղ՝ 2025 թվականի նոյեմբերի 8-ին, այդ ինքնաթիռները ներկայացվել էին Բաքվում տեղի ունեցած զորահանդեսին։

Հինգ JF-17 Thunder Block III կործանիչներ հոկտեմբերին մասնակցել են երկու երկրների համատեղ զորավարժություններին։ Դեռ այն ժամանակ դիտորդները նկատել էին, որ ինքնաթիռների վրա բացակայում են Պակիստանի ռազմաօդային ուժերի խորհրդանշանները՝ չնայած պահպանված սերիական համարների  և դա համարել էին ինքնաթիռների «ադրբեջանական քաղաքացիություն» ստանալու նշան։ Ադրբեջանը դարձել է JF-17 կործանիչների չորրորդ օպերատորը՝ Պակիստանից, Մյանմայից և Նիգերիայից հետո։ Ապագայում շահագործողների կազմը կարող է համալրվել, մասնավորապես, Իրանի հաշվին։

Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժերին 1,6 միլիարդ դոլար արժողությամբ JF-17 կործանիչների մատակարարման մեկնարկային պայմանագիրը կնքվել է 2024 թվականի փետրվարին։ Ընթացիկ տարվա ամռանը ստորագրվել է ևս 40 միավոր այս տեսակի ինքնաթիռների վերաբերյալ համաձայնագիրը (4,6 միլիարդ դոլար արժեքով)։ Սա Պակիստանի պատմության մեջ ամենամեծ արտահանման պայմանագիրն է։ Մատակարարումները կիրականացվեն մի քանի փուլով, զուգահեռաբար թռիչքային և տեխնիկական անձնակազմի վերապատրաստման հետ, որոնք համաժամեցված են օդաչուների ուսուցման և Բաքվի ունեցած սպառազինության համակարգերի ինտեգրման հետ։

Այն հագեցած է KLJ-7A APR ռադարով, լայնանկյուն հոլոգրաֆիկ դիսփլեյով, հրթիռային հարձակման մասին նախազգուշացնող համակարգով և թվային կառավարման համակարգով: Այն սնուցվում է РД-93 շարժիչով (արտադրված Ռուսաստանում՝ «Կլիմով» ընկերության կողմից): Այն կարող է տեղափոխել մինչև 1500 կգ մարտական ​​բեռ, այդ թվում՝ PL-15E միջին հեռահարության հրթիռներ և PL-10E կառավարվող հրթիռներ, կառավարվող ռումբեր և հականավային/հակառադարային հրթիռներ: Երկտեղանոց JF-17B տարբերակը օգտագործվում է օդաչուների ուսուցման համար:

Արտադրությունը բաշխված է Չինաստանի (42%) և Պակիստանի (58%) միջև, իսկ վերջնական հավաքումը տեղի է ունենում Կամրայի Պակիստանի ավիացիոն համալիրում (PAC): Այնուամենայնիվ, Չինաստանը, անկասկած, այս դաշինքի առաջատար արտադրողն է: Կառուցվել է ավելի քան 350 ինքնաթիռ, որոնցից մոտ 160-ը գտնվում են Պակիստանի ծառայության մեջ:

Ալեքսեյ Զախարով, ավիափորձագետ