Իմ Հերոս նախագիծ
Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ
Արման Ծառուկյանը դուրս է մղել Մաքս Հոլոուեյին՝ վերադառնալով UFC-ի լավագույնների (P4P) ցանկ Ֆուտբոլի միջազգային ֆեդերացիան (ՖԻՖԱ) և YouTube վիդեոհարթակը համագործակցության պայմանագիր են կնքել Մագնիսական փոթորիկներ և բևեռային լուսաբացներ՝ այս շաբաթվա վերջը ակտիվ կլինի Աննախադեպ սկանդալ Աֆրիկայի գավաթի խաղարկության եզրափակիչում Ինչո՞ւ են տաղանդներն այսօր դժվարությամբ փայլում Հայաստանի ազգային պարալիմպիկ հավաքականը Միլանում հանդիպել է հայ համայնքի ներկայացուցիչների հետ Հայտնի են Լյովա Վարդանյանի անվան ըմբշամարտի 5-րդ միջազգային հուշամրցաշարի 5 քաշային կարգերի մեդալակիրները Միլանը վերջնական որոշում է կայացրել Լեաուի հարցում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն սահմանել է «Կանանց և աղջիկների կրթություն» մրցանակ Հայաստանը կընդունի Դևիսի գավաթի 4-րդ ենթախմբի խաղերը The Guardian-ը մանրամասներ է հրապարակել իրանա-ամերիկյան ձախողված բանակցություններից Նա համարվում էր չափավոր և պրագմատիկ դեմք Իրանի իշխանական վերնախավում

Արման Ծառուկյանը դուրս է մղել Մաքս Հոլոուեյին՝ վերադառնալով UFC-ի լավագույնների (P4P) ցանկՖուտբոլի միջազգային ֆեդերացիան (ՖԻՖԱ) և YouTube վիդեոհարթակը համագործակցության պայմանագիր են կնքելՄագնիսական փոթորիկներ և բևեռային լուսաբացներ՝ այս շաբաթվա վերջը ակտիվ կլինիԱննախադեպ սկանդալ Աֆրիկայի գավաթի խաղարկության եզրափակիչում Ինչո՞ւ են տաղանդներն այսօր դժվարությամբ փայլումՀայաստանի ազգային պարալիմպիկ հավաքականը Միլանում հանդիպել է հայ համայնքի ներկայացուցիչների հետՀայտնի են Լյովա Վարդանյանի անվան ըմբշամարտի 5-րդ միջազգային հուշամրցաշարի 5 քաշային կարգերի մեդալակիրներըՄիլանը վերջնական որոշում է կայացրել Լեաուի հարցումՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն սահմանել է «Կանանց և աղջիկների կրթություն» մրցանակՀայաստանը կընդունի Դևիսի գավաթի 4-րդ ենթախմբի խաղերըThe Guardian-ը մանրամասներ է հրապարակել իրանա-ամերիկյան ձախողված բանակցություններիցՆա համարվում էր չափավոր և պրագմատիկ դեմք Իրանի իշխանական վերնախավումԻրանական վերնախավի շրջանում սրվել են անվտանգության համար վախերըԿոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովը պետք է գնահատական տա շահերի բախման առկայության մասով381 հարկ վճարողի մոտ արձանագրվել է ՀԴՄ կիրառման կանոնների խախտումՈւկրաինական ԱԹՍ-ների գրոհ Կրասնոդարի ուղղությամբ. կա զոհՆերկայացված Սահմանադրության նոր տեքստում ներածությունը չկա, Անկախության հռչակագրին հղումն այնտեղ է. ԳալյանԴատախազությունը պահանջում է Գալստանյանից ՀՀ-ին վերադարձնել 400 հզր դրամով օտարված տարածքը, այդ թվում՝ զորանոցըՄալաթիա-Սեբաստիայում գործող դպրոցներից մեկից 11-ամյա աղջիկը ծեծի հետևանքով տեղափոխվել է հիվանդանոցՊարեկները գիշերային ծառայության ժամանակ ապօրինի պահվող լիցքավորված ատրճանակ են հայտնաբերելՀայաստանի և Ադրբեջանի միջև հաստատված խաղաղությունը նոր հնարավորություններ է բացում տարածաշրջանային կապերի զարգացման համար. ՄիրզոյանՄիքայել արք․ Աջապահյանը կմնա տնային կալանքի տակԻրանի ԱԳՆ-ն Լարիջանիի սպանությունը ահաբեկչություն է համարումՈւնենք դրական տեղաշարժ. Ավանեսյանը՝ բռնության ենթարկված մեկամյա երեխայի առողջական վիճակի մասինՍահմանադրության տեքստը կհրապարակվի մինչև ընտրություններԻրանի քաղաքականությունը կախված չէ կոնկրետ անհատներիցԻսրայելը նոր հարվածներ է հասցրել ԲեյրութինՄենք ամեն ինչ անում ենք, որ կորցնենք տպագիր մամուլը․ Գեղամ ՆազարյանՊետական արգելոցի ֆոտոթակարդները կրկին նկարահանել են կովկասյան ընձառյուծինՍԴ դատավորներին, տեղակալներին շուրջ 46 մլն դրամ հավելավճարներ են տալուՀիմնանորոգվում է Էջմիածին քաղաքից դեպի Աշտարակ քաղաք տանող մոտ 4.8 կմ երկարությամբ հատվածըՉորրորդ տարին պաշտոնավարող ՍԴ-ի դատավորի աշխատավարձը քանի՞ տոկոսով է բարձր, քան այժմ գործողԱմփոփվել է Առողջ սննդի շաբաթը՝ նվիրված Դպրոցական սննդի միջազգային օրվանUSS Gerald R. Ford ավիակիրը կմտնի Հունաստանի Կրետե կղզու ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի բազաԱրաբական և իսլամական երկրների արտաքին գործերի նախարարները խորհրդակցություն կանցկացնեն Ռիադում16 ինքնաձիգ, մարտական 6 ատրճանակ, գնդացիր, 3 նռնակ ու զինամթերք. բացատրական համատեղ աշխատանքի արդյունքըԿենսաթոշակի բարձրացում, աշխատանքային ստաժի հաշվարկ․ ապրիլի 1-ից ուժի մետ մտնող փոփոխություններըՀՀ ԱԺ տնտեսական հարցերի մշտական հանձնաժողովի հերթական նիստ 18.03.2026Որպես վրեժ Իրանի նահատակ Լարիջանիի մահվան համարԱՄՆ Ազգային հակաահաբեկչական կենտրոնի տնօրեն Ջո Քենթը հրաժարական է տվելԽորթ մայրը շուրջ 1 ու կես ամիս բռնnւթյան է ենթարկել 1 տարեկան երեխայինՏրվել է դեղի հետկանչի կարգադրագիրՎթարային ջրանջատում Արարատի մարզումՀորմուզի նեղուցի վերաբերյալ նոր պայմանավորվածությունն են պետք․ ԱրաղչիԹատերական շաբաթը կանցկացվի մարտի 21-29-ըԵրևանի 27 մսուր-մանկապարտեզում հայտնաբերել է տղամարդու մարմինԱրմավիր քաղաքի բազմաթիվ հասցեների գազամատակարարումը կդադարեցվի Ռուբիոն հերքել է Կուբայի նախագահին պաշտոնանկ անելու ԱՄՆ-ի մտադրության մասին տեղեկություններըՔարոզարշավը կսկսվի մայիսի 8-ին և կտևի մինչև հունիսի 5-ըԱպօրինի ծառահատման դեպքերը չարձանագրելու դիմաց «Հայանտառ» ՊՈԱԿ-ի պաշտոնատար անձինք կաշառք են ստացել
Գիտություն

Միջուկային էներգիա հեռավոր տիեզերքի համար. Հնդիկ գիտնականներն առաջարկել են հեղափոխական մոտեցում դեպի Յուպիտեր թռիչքների համար

Հնդիկ հետազոտողները ներկայացրել են հավակնոտ նախագիծ, որը կարող է փոխել հեռավոր տիեզերքի յուրացման ապագան: Մոլորակային գիտությունների համաժողովում նրանք խոսել են միջուկային էներգիայի կիրառման մասին՝ տիեզերանավերի շարժիչները սնուցելու համար, որոնք ընդունակ են հասնել Յուպիտեր, Սատուրն, Ուրան, Նեպտուն և նույնիսկ Կոյպերի գոտի: Հետազոտության առաջատար հեղինակ Մալայա Կումար Բիսվալը հայտարարել է, որ նման տեխնոլոգիաները կարող են հիմք դնել միջաստղային առաքելությունների համար, ներառյալ թռիչքները դեպի Պրոքսիմա Կենտավրոս:

Միջուկային ձգողականություն. Տեխնոլոգիայի էությունը

Թիմը վերլուծել է միջուկային շարժիչների երկու տեսակ՝

  1. Ռադիոիզոտոպային գեներատորներ. Օգտագործում են ռադիոակտիվ տրոհման ջերմությունը, օրինակ՝ պլուտոնիում-238-ի, էլեկտրաէներգիա արտադրելու համար: Կիրառվել են Վոյաջեր և Նյու Հորայզոնս առաքելություններում, սակայն սահմանափակված են ցածր հզորությամբ:
  2. Տրոհման էլեկտրական ձգողականություն. Հիմնված է ուրան-235-ի շղթայական ռեակցիայի վրա, որն ապահովում է բարձր էներգատարողություն էլեկտրական շարժիչների համար: Օրինակ է ՆԱՍԱ-ի մշակած ԿՐԱՍՏԻ ռեակտորը՝ մինչև 10 կիլովատ հզորությամբ և մասշտաբավորման ներուժով:

Այս համակարգերը համեմատվել են ավանդական քիմիական և արևային շարժիչների հետ: Միջուկային տեխնոլոգիաները ցույց են տվել առավելություններ՝

  • Բարձր էներգաարդյունավետություն՝ թույլ տալով մինչև 10 տոննա բեռ հասցնել, ի տարբերություն քիմիական հրթիռների 1–2 տոննայի:
  • Թռիչքի ժամանակի կրճատում՝ Յուպիտերին հասնելու համար կարող է պահանջվել 3–5 տարի՝ 7–10 տարվա փոխարեն:
  • Աշխատանք ստվերում՝ միջուկային համակարգերը կախված չեն արևի լույսից, ինչը կարևոր է Կոյպերի գոտու կամ մոլորակների ստվերային կողմերի առաքելությունների համար:

«Միջուկային ձգողականությունը միակ իրատեսական ճանապարհն է արտաքին մոլորակներին և դրանցից դուրս հասնելու համար խելամիտ ժամկետներում», - նշել է Բիսվալը:

Հաշվի առնելով Կոյպերի գոտին

Հետազոտողները հատուկ ուշադրություն են դարձրել Կոյպերի գոտուն՝ Նեպտունից այն կողմ գտնվող տարածաշրջանին, որը հարուստ է աստերոիդներով, գիսաստղերով և թզուկ մոլորակներով, ինչպիսին է Պլուտոնը: Միջուկային շարժիչները կարող են՝

  • Հաշվի առնել ծանր գիտական սարքավորումներ՝ օբյեկտների կազմի վերլուծության համար:
  • Ստեղծել ուղեծրային կայաններ երկարաժամկետ հետազոտությունների համար:
  • Կրճատել առաքելությունների ժամանակը՝ նվազագույնի հասցնելով տիեզերական ճառագայթման ազդեցությունը սարքավորումների վրա:

«Կոյպերի գոտին Արեգակնային համակարգի թանգարանն է, որը պահպանել է դրա ձևավորման հետքերը: Միջուկային տեխնոլոգիաները այն կդարձնեն հասանելի ուսումնասիրության համար», - ընդգծել է Բիսվալը:

Միջաստղային թռիչքների երազանքներ

Թեև Պրոքսիմա Կենտավրոսին առաքելությունները մնում են հեռավոր հեռանկար, միջուկային ձգողականությունը միակ իրատեսական ճանապարհն է: Հետազոտողները առաջարկում են հայեցակարգեր, որոնք հիմնված են իմպուլսային միջուկային շարժիչների կամ ջերմամիջուկային սինթեզի վրա, որոնք կարող են հասնել լույսի արագության 10%-ին: Սա կկրճատի թռիչքը մինչև 40–50 տարի՝ համեմատած քիմիական շարժիչներով հազարամյակների հետ:

«Մենք խոսում ենք տեխնոլոգիաների մասին, որոնք 50–100 տարի հետո կթույլատրեն տվյալներ հավաքել էկզոմոլորակներից», - հայտարարել է Բիսվալը:

Առավելություններ և մարտահրավերներ

Միջուկային ձգողականության առավելությունները՝

  • Մեծ օգտակար բեռ՝ հնարավորություն տալով մատակարարել զանգվածեղ ռովերներ, լաբորատորիաներ կամ բազաների տարրեր:
  • Հուսալիություն՝ միջուկային ռեակտորները տասնամյակներով աշխատում են՝ ապահովելով էներգիա տիեզերքի պայմաններում:
  • Ենթակառուցվածք՝ ուղեծրերում կամ աստերոիդների վրա վառելիքի լիցքավորման կայանների ստեղծում ապագա առաքելությունների համար:

Մարտահրավերներ՝

  • Անվտանգություն՝ ռեակտորների գործարկման ժամանակ վթարների ռիսկը պահանջում է խիստ միջոցներ:
  • Ջերմության հեռացում՝ վակուումում ռեակտորի ավելորդ ջերմությունը հեռացնելը բարդ ինժեներական խնդիր է:
  • Քաղաքական խոչընդոտներ՝ միջազգային համաձայնագրերը սահմանափակում են միջուկային տեխնոլոգիաների օգտագործումը տիեզերքում՝ ռազմականացման մտավախությունների պատճառով:

Համեմատություն այլ տեխնոլոգիաների հետ

Հետազոտողները համեմատել են միջուկային համակարգերը այլընտրանքների հետ՝

  • Քիմիական շարժիչներ՝ բարձր ձգողականություն, բայց ցածր արդյունավետություն: Հարմար են մերձակա առաքելությունների համար, բայց ոչ հեռավոր տիեզերքի:
  • Արևային առագաստներ՝ էկոլոգիապես մաքուր, բայց Յուպիտերին հասնելու համար պահանջում են տասնամյակներ:
  • Իոնային շարժիչներ՝ արդյունավետ, բայց պահանջում են հզոր էներգիայի աղբյուր, որը կարող է ապահովել միայն միջուկային ռեակտորը:

ՆԱՍԱ-ն արդեն փորձարկում է ԿՐԱՍՏԻ ռեակտորը, որը կարող է սնուցել իոնային շարժիչներ՝ ապահովելով ձգողականություն երկարաժամկետ առաքելությունների համար: Հնդիկ գիտնականները առաջարկում են նման համակարգեր հարմարեցնել Հնդկաստանի տիեզերական հետազոտությունների կազմակերպության առաքելությունների համար, ներառյալ ապագայի զոնդը դեպի Յուպիտեր:

Միջուկային տիեզերագնացության ապագան

Հնդիկ գիտնականների նախագիծը ընդգծում է միջազգային համագործակցության անհրաժեշտությունը: Ռուսաստանը, ԱՄՆ-ը և Չինաստանը նույնպես մշակում են միջուկային շարժիչներ՝

  • Ռուսաստան՝ Ռոսատոմի պլազմային շարժիչի նախատիպ և միջուկային կայանք Մարսի թռիչքների համար:
  • ԱՄՆ՝ ՆԱՍԱ-ի նախագիծ բարակ թերթով միջուկային շարժիչի համար միջաստղային առաքելությունների համար:
  • Չինաստան՝ միջուկային շարժիչ Մարսի համար, ներկայացված 2024 թվականին:

Հնդկաստանը, իր փորձով միջուկային էներգետիկայի և տիեզերքի ոլորտում, կարող է դառնալ առանցքային խաղացող: ՀնՀՏԿ-ն արդեն ծրագրում է առաքելություններ դեպի արտաքին մոլորակներ, և միջուկային տեխնոլոգիաները կարող են արագացնել դրանց իրականացումը:

Հաջորդ քայլեր

  • Հնդկաստանում միջուկային շարժիչների լաբորատոր փորձարկումներ:
  • Համատեղ նախագծեր ՆԱՍԱ-ի և ԵՏՀ-ի հետ:
  • Միջուկային էներգիայի անվտանգ օգտագործման միջազգային նորմերի մշակում:

Եզրակացություն

Հնդիկ գիտնականները՝ Մալայա Կումար Բիսվալի գլխավորությամբ, առաջարկել են հեղափոխական մոտեցում՝ օգտագործելով միջուկային էներգիան Յուպիտերին և Կոյպերի գոտուն թռիչքների համար: Միջուկային շարժիչները խոստանում են կրճատել առաքելությունների ժամանակը, մեծացնել օգտակար բեռը և ճանապարհ բացել դեպի միջաստղային ճանապարհորդություններ: Չնայած տեխնիկական և քաղաքական մարտահրավերներին, նախագիծը ընդգծում է միջուկային ձգողականության ներուժը՝ որպես Արեգակնային համակարգի և նրանից դուրս նվաճման բանալի: ՀնՀՏԿ-ի ապագա առաքելությունները և միջազգային համագործակցությունը կորոշեն, թե արդյոք այս երազանքը կդառնա իրականություն: