«Հարգանքով խոնարհվում եմ նրանց հիշատակի առաջ». Կարո Փայլանը գրառում է արել 1915 թվականի հունիսի 15-ին կախաղան բարձրացված 20 հնչակյանների մասին

Թուրքիայի խորհրդարանի հայազգի պատգամավոր, քրդամետ Ժողովուրդների դեմոկրատական կուսակցության անդամ Կարո Փայլանն իր ֆեյսբուքյան էջում լուսանկար է հրապարակել` հիշատակելով 1915 թվականի հունիսի 15-ին Ստամբուլի Բայազիտ հրապարակում հնչակյան խմբի առաջնորդ Փարամազի (Մատթես Սարգիսյան) և իր 19 ընկերների կախաղան բարձրացնելը:

«Երբ 1915 թվականի հունիսի 15-ին Փարամազնն ու իր 19 ընկերները կախաղան էին բարձրացվում Բայազիտ հրապարակում, իրենց վերջին խոսքը եղավ հետևյալը. «Դուք կարող եք կախել միայն մեր մարմինները, իսկ մեր գաղափարը՝ ոչ»: Շարունակվում է քսանների` հավասարության և ազատության համար մղած պայքարը: Հարգանքով խոնարհվում եմ նրանց հիշատակի առաջ»,-գրել է Կարո Փայլանը:

1913թ. Ռումինիայի Կոնստանցա քաղաքում տեղի է ունեցել Սոցիալ-դեմոկրատական հնչակյան կուսակցության 7-րդ համագումարը, որի ընթացքում կուսակցականներն իրենց անհանգստությունն են հայտնել երիտթուրքերի վարած հայակործան քաղաքականության վերաբերյալ, ինչպես նաև ընդգծել են Միացյալ Անկախ Հայաստանի կազմավորման անհրաժեշտությունը։

Համագումարում ձևակերպվել է կուսակցության երկու հիմնական նպատակ. առաջինը` կուսակցությունը, ինչպես նշված է նրա նախնական ծրագրում, կարող է ծավալել օրինական ու հակաօրինական գործունեություն, այդ պատճառով էլ այն կրկին վերածվում է գաղտնի կազմակերպության։ Եվ երկրորդը` կուսակցականները ծրագրում են կազմակերպել ու մահապատժի ենթարկել իթթիհատական կուսակցության ղեկավարներին, որոնք 1909 թվականին կազմակերպել էին Ադանայի կոտորածը:

Համագումարում կայացված որոշումների մասին լրտեսների միջոցով իմանում է օսմանյան կառավարությունը, և հնչակյան գործիչները ձերբակալվում են Կ. Պոլիս ժամանելուն պես։

Երկու տարի բանտում անցկացնելուց հետո 20 ղեկավար հնչակյաններ դատապարտվում են կախաղանի։ 1915 թվականի հունիսի 15-ին նրանք կախաղան են բարձրացվում Կ. Պոլսի կենտրոնական հրապարակում, որը հայտնի է Սուլթան Բայազիտ հրապարակ անվամբ։

Հետագայում՝ «Նեմեսիս» գործողության շրջանակում, հայ վրիժառուները սպանում են այն հայ լրտեսներին, որոնք ծրագրի մանրամասները ներկայացրել էին օսմանյան կառավարությանը:

Փարամազն ու իր ընկերները 15 յունիս 1915-ին կախաղան կը հանուէին Պէյազիթի հրապարակին վրայ. իրենց վերջին խօսքն էր. «Դուք կարող էք կախել միայն մեր մարմինները, իսկ մեր գաղափարը՝ ոչ»։ Կը շարունակուի Քսաններու՝ հաւասարութեան եւ ազատութեան համար մղած պայքարը...
Յարգանք իրենց յիշատակին: pic.twitter.com/oK1KSUZE6D

— Garo Paylan - Կարօ Փայլան (@GaroPaylan) June 15, 2020

Այս թեմայով Թուրքիայում 5,5 մագնիտուդ ուժգնությամբ երկրաշարժ է տեղի ունեցել Թուրքիա–Հունաստան սահմանին զինված բախում է տեղի ունեցել Թուրքիայի ընդդիմադիր կուսակցապետի նկատմամբ հետաքննություն է սկսվել Թուրքիայում 5․8 մագնիտուդ ուժգնությամբ երկրաշարժ է տեղի ունեցել․ կա 1 զnh և 69 տուժած Զբոսաշրջիկները չեղարկում են դեպի Թուրքիա տուրերը՝ հնարավոր երկրաշարժերի պատճառով