Այսօր՝ 18 փետրվարի 2020թ., 00:00
Պարտապանի աշխատավարձի մինչև 75%-ը կարող է բռնագանձվել․ ԴԱՀԿ Սիրիան կշարունակի ահաբեկիչներից ազատագրել Հալեպն ու Իդլիբը․ Բաշար Ասադ Իտալական հերթական քաղաքը փորձում է նոր բնակիչների գրավել՝ առաջարկելով նրանց փոխարեն վճարել տան վարձը կամ գնել այն Ես չեմ հեռանա Սիթիից. Գվարդիոլա Բաքվի ոստիկանությունը ցրել է ԿԸՀ շենքի մոտ կազմակերպված հերթական ցույցը Արդյո՞ք լրագրողական էթիկայի սահմաններում է, երբ լրագրողը հարցի տեսքով քաղաքական գնահատականներ է տալիս. Ռուբեն Մելիքյանն ակնկալում է Հանրային հեռուստաընկերության արձագանքը Ավիաղետներից փրկված ուղեւորները փրկության խորհուրդներ են տվել Խոջալուի մասին Մութալիբովի հարցազրույցն իրական է, Դանա Մազալովան վերահաստատում է, Ալիևը՝ ստում Անցած երկու տարիների ընթացքում կառավարություն(ներ)ը մեզ համոզում էին, որ պետական ապարատն ուռճացված է ու իրենք գնում են կրճատումների (լուսանկարներ) 50 տոննա ձյուն. Ֆրանսիայում տաք եղանակի պատճառով լեռնադահուկային հանգստյան գոտի ուղղաթիռով ձյուն է բերվել ԱԺ պատգամավորների կողմից «ՈՉ» քարոզչության կողմ ձևավորելու վերաբերյալ դիմում չի ներկայացվել. ԿԸՀ Աջափնյակ վարչական շրջանի ղեկավարը դիմում է ներկայացրել իր լիազորությունները դադարեցնելու մասին Վանեցյանի առաջին քննությունը «Ֆեյքերի ֆաբրիկայում» 131.602.325 դրամ պարգևավճար են բաժանել (լուսանկար) Սիրուշոն 5-ամյա որդու՝ Ռոբերտի հետ տեսանյութ է հրապարակել 24 ժամում հայտնաբերեք զորամասերի «ավտարիտետներին», դրանցից դիսբատ ստեղծեք ու ուղարկեք -35 -50 «մառոզին» Օմարի դիրքերը պաշտպանելու Պեկինում 6 օրում կկառուցեն բժշկական դիմակների արտադրության նոր ֆաբրիկա Արմեն Սարգսյանի խոսքը Զինված ուժերում վերջին օրերին տեղի ունեցած մտահոգիչ դեպքերի կապակցությամբ «Նոր քրեական քաղաքականություն կա, որը գալիս է երկրում տիրող ընդհանուր իրավիճակից». Արա Ղազարյան «Միակ գործիչը, ով հրապարակայնորեն խոսում է ադրբեջանական շահերի մասին, Փաշինյանն է». Տարասով Ինչպիսի՞ տեսք ունի կորոնավիրուսը մանրադիտակի տակ (լուսանկարներ) Ստամբուլ․ Լեւոն Աղասյանն ու Ալեքս Դոնիկյանը՝ մեդալակիրներ Շուշիում` Կանաչ ժամ եկեղեցու հարակից տարածքում այծյամ է հայտնաբերվել (լուսանկարներ) Հավի կրծքամսում խոնավության զանգվածային մասը կազմել է 80% «Սիրելի ամուսնուս համար տոլմա եմ պատրաստել». ինչ անակնկալ էր սպասվում Գարիկ Մարտիրոսյանին ծննդյան օրը Կհրավիրվեն ԱԺ լսումներ՝ ՀՀ-ԵՄ համաձայնագրի կիրարկման գործընթացի վերաբերյալ Անաչք մարմին, սուր ատամներ. Մեքսիկայի ափերին առեղծվածային կենդանի է հայտնաբերվել (լուսանկարներ) ՀՀ զինված ուժերի գլխավոր շտաբը հորդորում է զերծ մնալ բանակում մահվան դեպքերը շահարկելու փորձերից Հայաստանում փաստաբանների վրա ճնշումը մեր կամքը կոտրելու նպատակ է հետապնդում Փաստաբանների վրա ճնշման վառ օրինակի կարելի էր հետեւել վերջին դատական նիստին. Ռոբերտ Քոչարյանի փաստաբան Ոնց որ բոմժ լինենք, ոչ սնունդ կա, ոչ լոգանք ենք ընդունում. Հայ վարորդները արդեն 17-րդ օրն է` Լարսում են մնացել Իշխանություններին հաջողվեց լրատվամիջոցներին բաժանել սեւեի եւ սպիտակների ու հանել իրար դեմ «Մարտի 1-ի» գործի նյութերը թաքցվում են, որ այսօրվա դերակատարները վերախմբագրեն պատմությունը. Արփինե Հովհաննիսյան «Իմ քայլը» խմբակցությունը նիստ է հրավիրել. Մասնակցում է նաեւ Նիկոլ Փաշինյանը Գյուղապետի կինը 2015-ից «դպրոցի գիշերային պահակ էր». ոստիկանություն Չինական Հուբեյ նահանգում արգելքներ են սահմանել հետիոտնի եւ տրանսպորտի երթեւեկության համար «Օրբելյանի նշանակումից մինչ օրս մեր առջեւ ծառացել են մի շարք խնդիրներ». բաց նամակ՝ ԿԳՄՍ նախարարին Թուրքիան ԶՓԿ-ով ու ՀԻԿ-ով 150 բեռնատար է ուղարկել Իդլիբ ՆԱՍԱ-ն ցույց է տվել մթնոլորտի ամենաբարձր ամպերը Առերեւույթ չարաշահումներ՝ Շենգավիթ վարչական շրջանի 5 մանկապարտեզներում. հարուցվել է քրգործ Վարչապետի կողմից հրամցվող վիրտուալ եթեր-իրականության սպառողներն ենք. անիմաստ միջնորդ-օղակ ենք դարձել. Գեղամ Մանուկյան Ջիգարխանյանի նախկին կինն ամուսնալուծությունից հետո առաջին անգամ անկեղծացել է (տեսանյութ) 1 մլն դոլար. վաճառքի է հանվել Ալ Կապոնեին պատկանած զրահապատ «Կադիլակ»-ը (լուսանկարներ) Փաստաբանները քննարկում են իրենց նկատմամբ ճնշումները․ ՈւՂԻՂ Շուշիում` Կանաչ ժամ եկեղեցու հարակից տարածքում այծյամ է հայտնաբերվել Եթե հանրաքվեում «այո»-ն հաղթի, Հայաստանում կվերանա իրավական պետությունը. Վահան Իշխանյան Էրդողանը կմեկնի Բաքու «Սպիտակցի Հայկո»-ի նկատմամբ հարուցված քրեական գործը կարճվել է Ապրիլի 5-ի հանրաքվեն հակաօրինական է. «Կամք» նախաձեռնություն «New Հովիկ Աբրահամյան` C’est la vie». Ստեփան Դանիելյանը՝ Սուրեն Պապիկյանի մասին «Իկռայի պատմությունը 100 տոկոսանոց ճշմարտություն է, դա եղել է». Նարեկ Սամսոնյան «Մեդիա պաշտպանը» հանրաքվեի քարոզարշավի ընթացքում արտակարգ ռեժիմով մշտադիտարկելու է Հ1»-ի եթերի բովանդակությունը Տղամարդն ընկերուհուն նետել է գետը, այնուհետև խեղդվել է՝ փորձելով փրկել նրան (տեսանյութ) ԿԸՀ-ն հրապարակել է սահմանադրական փոփոխությունների հանրաքվեի «Այո» քարոզչության կողմ պատգամավորների ցանկը Իդլիբում ռազմական գործողություն սկսելու դեպքում ՆԱՏՕ-ն չի օգնի Թուրքիային Այսօրվա իշխանություններն ամենաշատը սարսափում են ճշմարտությունից. Հարություն Հարությունյան Մեր աշխատանքը շատ-շատ բարդացել է 2018-ից հետո. Արմինե Օհանյան Սոցցաներն անարդարացիորեն կիրառվում են ընտրությունների ժամանակ մանիպուլյացիաների համար. միջազգային հետազոտություն Ո՞ր դեպքերում եւ որքա՞ն տուգանք կկիրառի ԱԱՏՄ-ն «հակածխախոտային» օրենքի խախտման համար Զիդան․ Ցավալի է 2 միավոր կորցնել տանը Արմավիր քաղաքից ահազանգում են օդն աղտոտող ձեռնարկության մասին․ ՀԲՃ Արցախյան խնդրի կարգավորման հիմքում կարող են դրվել միջազգային իրավունքի երկու հիմնարար սկզբունքներ. Ղազինյան Հոնկոնգում զինված ավազակները 600 թոփ զուգարանի թուղթ են գողացել Հունվարի 8-ից մինչև փետրվարի 15-ի բացակայությունները կհամարվեն հարգելի` կզրոյացվեն մեխանիկորեն. Արայիկ Հարությունյան «Հայկազովի» բրիգադում կարգապահական տույժեր են կիրառվել Արման Սարգսյանի հրամաններով ոստիկանության սպայական կազմում կադրային փոփոխություններ են տեղի ունեցել Պետք է գնային ամեն զորամաս, որտեղ սպանություն է եղել, ու մինչեւ գործը չբացահայտվեր, տուն չգային. բողոքի ակցիա Լրջության կոչը, որ անում են գեներալները, բոլորիս է վերաբերում Վերմիշյանն իրեն առաջադրված մեղադրանքը չի ընդունում. Կալանավորման որոշումը բողոքարկվել է «Մամուլի հետհեղափոխական մարտահրավերները․ սպասելիքներ և անելիքներ» թեմայով քննարկումը՝ ուղիղ Ահաբեկչական խմբավորումները, առանց դիմադրության, կառավարական զորքերին են հանձնել Հալեպի հարակից շրջանները. Ղարամյան Ապրիլի 5-ը Նոր Հայաստանի ընտրության օրը չէ. «Ժառանգություն» կուսակցության հայտարարությունը Քրեակատարողական ծառայողները փոխում են հանդերձանքը, ուսադիրները, գլխարկանշանները Ճապոնական ավտոարտադրողները վերսկսում են արտադրությունը Չինաստանի գործարաններում Իմոբիլեն առաջ է անցել Օբամեյանգից եւ Ռոնալդուից «ԱՄՆ-ն ուզում է մեկ քայլով լուծել ժամանակակից աշխարհի ամենահին հակամարտություններից մեկը». Լավրովը գնահատել է Թրամփի առաջարկած «դարի գործարքը» Ներդրվում է ավտովթարների գրանցման «ASWA» բջջային հավելվածը. այլեւս անհրաժեշտ չէ տեղեկացնել ապահովագրական ընկերությանը Ո՞ւմ եք ուզում միկրոհեղափոխել․ Արման Աբովյանը հիասթափված է Դիմում եմ ՀՀ ԱԱԾ-ին՝ թիկունքը պառակտում են․ Արշակ Զաքարյան (տեսանյութ) Բանակում կորուստների թեման բոլորիցս պահանջում է լինել զուսպ և խնդրին մոտենալ մեծ պատասխանատվությամբ. Արթուր Վանեցյան
Հարցում

Ֆինանսական դաշտում ռիսկերն ավելանում են. Ո՞ւր է գնում բանկային կապիտալը

Իշխանափոխությունից հետո վարկային շուկան Հայաստանում մի տեսակ շատ ակտիվ է։ Առաջին հայացքից այնպիսի տպավորություն է, որ բանկերը սպասում էին թավշյա հեղափոխությանն ու Նիկոլ Փաշինյանի վարչապետությանը, որպեսզի բացեին տրցակներն ու փողերը շաղ տային տնտեսության մեջ։ Թվում է, թե տնտեսությունն էլ իր հերթին է սկսել արագորեն կլանել այդ կապիտալը։ Բայց արի ու տես, որ այդպես չէ։

Տնտեսության իրական հատվածում իշխանափոխությունից հետո վարկային կապիտալը ոչ միայն չի ավելացել, այլև մի բան էլ նվազել է։ Խոսքը, մասնավորապես, արդյունաբերության մասին է, որտեղ վերջին մեկ տարվա ընթացքում բանկերի վարկային պորտֆելը կրճատվել է 47 մլրդ դրամով։

Ավելի լավ պատկերացնելու համար ասենք, որ այն գրեթե համարժեք է 100 մլն դոլարի։

Եթե անցած տարվա մայիսին բանկերի վարկային կապիտալը հասնում էր 533 միլիարդի, ապա իշխանափոխությունից մեկ տարի հետո այն կազմել է 486 մլրդ դրամ։ Այսինքն` նվազել է գրեթե 9-ը տոկոսով։ Ու սա շատ վատ է։ Ստացվում է, որ արդյունաբերությունը մի բան էլ կորուստներ է ունեցել վարկային շուկայի ակտիվացումից։ Փողերը դուրս են եկել տնտեսության իրական հատվածից և գնացել այլ ուղղություններով։

Վարկերը, անշուշտ, թանկ հաճույք են տնտեսության համար։ Դրանք այն գումարները չեն, որ կարող են զարգացում, առավել ևս՝ բարձր զարգացում ապահովել։ Բայց երբ չկան այլ հնարավորություններ և հատկապես ուղղակի ֆինանսական ներարկումներ, դա էլ փրկություն է տնտեսության համար։ Սակայն պարզվում է՝ տնտեսությունը վարկերից էլ է զրկված։

Իշխանափոխությունից հետո բանկերի կողմից տեղաբաշխված վարկային միջոցների առյուծի բաժինը գնացել է ոչ թե տնտեսության իրական հատված, այլ սպառողական շուկա։ Կտրուկ ավելացել են սպառողական վարկերը, որոնք մարդիկ սովորաբար վերցնում են ոչ թե տնտեսություն զարգացնելու կամ տնտեսական գործունեություն իրականացնելու համար, այլ կենցաղային խնդիրների լուծման անհրաժեշտությունից ելնելով։

Այլապես դժվար է պատկերացնել սպառողական վարկերի բարձր պահանջարկը։ Հատկապես, որ դրանք թանկ փողեր են, թերևս՝ ամենաթանկը մյուս բոլոր վարկային պրոդուկտների համեմատ։ Նույնիսկ տարօրինակ է, որ մարդիկ գնացել են սպառողական վարկերի ակտիվ ներգրավման։

Դա, անշուշտ, լավ օրից չի գալիս։ Հավանաբար այլ հնարավորություններ չունենալով՝ մարդիկ ստիպված են եղել դիմել վարկերի օգնությանը։ Ու գուցե ՝ոչ միայն առօրյա խնդիրները լուծելու համար։ Որ Հայաստանում քիչ չեն այն քաղաքացիները, ովքեր նոր վարկեր են վերցնում նախորդները մարելու նպատակով, վաղուց հայտնի իրողություն է։

Այնպես չէ, որ իշխանափոխությունից հետո հասարակության եկամուտներն այնքան են ավելացել, որ այլևս նման խնդիր չկա։ Ընդհակառակը` սոցիալական իրավիճակը երկրում մի բան էլ վատացել է։ Ու հավանաբար նաև դա է սպառողական վարկերի արագ ավելացման պատճառներից մեկը։

Իշխանափոխությունից գրեթե 15 ամիս հետո հասարակության սոցիալապես աղքատ հատվածը շարունակում է վայելել իր աղքատությունը։ Որքան էլ Նիկոլ Փաշինյանն ու կառավարության անդամները խոսեն աշխատավարձերի ու սոցիալական այլ վճարների ավելացումից, իրական կյանքում փոփոխությունները նկատելի չեն։ Իսկ երբ մարդկանց եկամուտները չեն բավարարում անհրաժեշտ ծախսերը հոգալու համար, նրանք ստիպված են այլ ելքեր փնտրել։ Թե հետո ինչ կլինի՝ այլ հարց է։

Բնավ զարմանալի չէ, որ այսօր շատ ու շատ քաղաքացիներ կքած են վարկերի ծանրության տակ և չեն կարողանում կատարել ստանձնած պարտավորությունները։ Ոչ վաղ անցյալում, երբ հեղափոխության առաջնորդն ընտրվեց վարչապետ, վարկային համաներում հայտարարեց։ Սա, թերևս, այն քիչ խոստումներից մեկն է, որը Նիկոլ Փաշինյանը կատարել է։ Այդ քայլով ներվեց ավելի քան 12 մլրդ դրամի վարկային տույժ ու տուգանք։ Մեծ թվով վարկառուներ ազատվեցին այդ գումարների վճարումից։ Բայց, ինչպես և սպասվում էր, իրավիճակը չփոխվեց։

Ժամկետանց վարկերի խնդիրն այսօր էլ արդիական է։ Դրանք շարունակում են ավելանալ շատ ավելի արագացված տեմպերով։ Այդպես է, որովհետև մարդկանց ծախսերը եկամուտներից առաջ են ընկել։ Սպառողական վարկերը, որոնք այսօր գուցե ինչ-որ հնարավորություն են ֆինանսավորելու այդ ծախսերը, վաղը կարող են պատուհաս դառնալ՝ ինչպես վարկառուների, այնպես էլ՝ բանկերի համար։

Այնպես որ, սպառողական վարկերի նման կտրուկ ավելացումը, որը տեղի է ունենում վերջին մեկ տարում, գնալով վտանգավոր է դառնում։ Ու դրանից պետք է զգուշանալ։

Այսօր բանկերի սպառողական վարկերի պորտֆելն անցնում է 781 մլրդ դրամի սահմանը։ Վերջին մեկ տարում այն ավելացել է 211 միլիարդով կամ ավելի քան 37 տոկոսով։

Սա բանկերի վարկային պորտֆելի ամենամեծ հատվածն է։ Եթե նախկինում արդյունաբերության ոլորտի հատկացումներն ինչ-որ առումով հավասարակշռում էին սպառողական վարկերին, երբեմն նույնիսկ գերազանցում, ապա հիմա պատկերը կտրուկ փոխվել է։ Այժմ արդեն սպառողական վարկերը շուրջ 300 մլրդ դրամով գերազանցում են արդյունաբերության մեջ բանկերի ունեցած վարկային պորտֆելը։ Այդ շեղումը տեղի է ունեցել գերազանցապես վերջին մեկ տարվա ընթացքում։

Հիմա արդեն դժվար չէ պատկերացնել, թե իշխանափոխությունից հետո բանկային կապիտալը որքանով է դարձել տնտեսության ֆինանսավորման շարժիչ ուժը, ինչպես Նիկոլ Փաշինյանն էր ասում։ Ընդհակառակը` այս թվերը ցույց են տալիս, որ բանկային կապիտալը հեռանում է տնտեսության իրական հատվածից` տեղափոխվելով սպառողական և այլ վարկային շուկաներ, որտեղ ներգրավված միջոցների վերադարձելիության ռիսկերը շատ ավելի մեծ են։

Իշխանափոխությունից հետո ընդլայնվել է բանկերի ոչ միայն՝ սպառողական, այլև՝ հիպոթեքային վարկերի պորտֆելը։ Այն անցել է 287 մլրդ դրամից։

Վերջին մեկ տարում հիպոթեքային վարկերն ավելացել են 72 մլրդ դրամով, ինչը մեծ առաջընթաց է։ Թեև աճի անգամ այդ տեմպով այն հետ է մնում սպառողական վարկերից։ Մեկ տարում հիպոթեքն ավելացել է գրեթե 34 տոկոսով։ Դրան զուգահեռ՝ մեծացել են նաև ռիսկերը` կապված հասարակության վճարունակության հետ։ Ու դեռ հարց է, թե հիպոթեքի ակտիվացումն առաջիկայում ինչ խնդիրներ կարող է ստեղծել վարկառուների և բանկերի համար։ Տնտեսական զարգացումները Հայաստանում այնպիսին չեն, որ հնարավոր լինի մոտ ապագայում ակնկալել մարդկանց վարկունակության և վճարունակության բարձրացում։

Կառավարության քայլերն այս առումով առաժմ լավատեսության հիմքեր չեն տալիս։ Իշխանափոխությունից 15 ամիս հետո սոցիալական իրավիճակը Հայաստանում նույնքան վատ է, որքան նախկինում էր։ Առաջիկա ակնկալիքները նույնպես հուսադրող չեն։ Հասարակության հիմնական մասի եկամուտների քիչ թե շատ շոշափելի ավելացում չի սպասվում։

 

168.am

Բաժանորդագրվեք Top-News.am-ին Telegram-ում

 

website by Sargssyan