Այսօր գործադիր իշխանության ղեկավարի և Սահմանադրության միջև է պայքար ընթանում

Այսօր պայքարը ոչ թե գործադիր իշխանության ղեկավարի և Սահմանադրական դատարանի դատավորների միջև է, այլ գործադիր իշխանության ղեկավարի և Սահմանադրության միջև է պայքար ընթանում: Այս մասին «Սահմանադրական անվտանգություն․ մարտահրավերներ և լուծումներ» խորագրով քննարկմանն ասաց ՀՀ արդարադատության նախկին նախարար Դավիթ Հարությունյանը:

Նա օրինակ բերեց օրերս Հանրապետության նախագահի կողմից «Բանկային գաղտնիքի մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու օրենքը չստորագրելը և այն ՍԴ ուղարկելը:

«Այս նախագիծը ծափողջյուններով էր ընդունվել Կառավարության կողմից, հետո ԱԺ-ի մեծամասնության կողմից դակվեց, այնուհետև ՀՀ նախագահը որոշեց չստորագրել օրենքը և ուղարկեց դրա սահմանադրականությունը ստուգելու: Բնական է՝ գործադիրը, որը նախաձեռնել էր այդ նախագիծը, շատ կուզենար, որ ՍԴ-ն միանշանակ այդ նախագիծը ճանաչեր Սահմանադրությանը համապատասխանող, կոպիտ ասած, լիներ հերթական դակող գործիքը՝ իրենց կատարած յուրաքանչյուր քայլի»,- ասաց նա:

Ըստ նրա՝ նմանատիպ հարցերն են իրականում պատճառը, թե ինչու է քաղաքական իշխանությունը ձգտում ազատվել ՍԴ ներկայիս կազմից. «Դրանով հնարավորություն է ընձեռնում չունենալ երկրում ՍԴ կամ ունենալ ցանկացած որոշում դակող Սահմանադրական դատարան»,- նշեց Դավիթ Հարությունյանը:

Արդարադատության նախկին նախարարի խոսքով՝ յուրաքանչյուր պետություն ուժեղ է, եթե ուժեղ է պետության դատական համակարգը: Բարգավաճում են այն երկրները, որտեղ կան պատշաճ օրենքներ և ուժեղ դատական համակարգ:

«Ուժեղ դատական համակարգը չի ենթադրում, որ նրանք միշտ բացարձակ ճիշտ են, բայց ենթադրում է, որ նրանք անկախ են քաղաքական իշխանությունից և ենթարկվում են օրենքին, իրենց իրավագիտակցությանը: Սակայն, եթե որևէ քաղաքական ուժ որոշի ամբողջովին ձևավորել դատական իշխանությունը, քիչ հավանական է, որ մենք կունենանք այդ բալանսավորումը, որ նրանք իսկապես կլինեն քաղաքականությունից անկախ»,- նկատեց նա:

Դավիթ Հարությունյանը նշեց, որ գործող Սահմանադրական դատարանի կազմի դատավորներն ընտրվել են տարբեր իշխանությունների կողմից՝ սկսած 1995 թ.: 2018-2019թթ. տեղի ունեցավ երկու դատավորի ընտրությունը. «Այս բալանսն է թույլ տալիս, որ դատարանի եզրակացությունները լինեն իրապես քաղաքական իշխանություններից անկախ»,- ասաց նա: