1USD = AMD
1EUR = AMD
1RUB = AMD
Այսօր՝ 06 դեկտեմբերի 2019թ., 00:00
Թուրքիան պնդում է, որ S-400 հրթիռների գործարքը քաղաքական ենթատեքստ չունի Հունաստանը վտարում է Լիբիայի դեսպանին Լեհաստանում կասեցրել են 517 միլիոն դոլար արժողությամբ կոլումբիական կոկաինի ներկրումը Եվրոպա Ֆրանսիայում հայտնաբերել են պալեոլիթյան «Վեներայի» նոր արձանիկ ԱՄՆ-ը պատժամիջոցներ է սահմանել ՌԴ-ում գրանցված Evil Corp ընկերության հետ կապված 17 ֆիզիկական և 7 իրավաբանական անձանց դեմ Դատարանը Ֆիլիպ Կիրկորովին պարտավորեցրել է 651 000 եվրո վճարել լատվիական բանկին Բերման են ենթարկել ռուս ընդդիմադիր գործիչ Ալեքսեյ Նավալնիի հիմնադրամի տնօրենին ԱՄՆ կարող է լրացուցիչ զորախումբ ուղարկել Մերձավոր Արևելք Ավագանու անդամը նիստին մասնակցում է փոքրիկի հետ. (տեսանյութ) Ալյոնա Սվիրիդովան պարզաբանել է՝ ինչու չի ամուսնանում հայ երիտասարդ ընկերոջ հետ «Օտարերկրացի ներդրողը պետք է առավոտն արթնանա, իրիկունը չամադաններով փողերը բերի Հայաստա՞ն». Փաշինյան. Տեսանյութ Փաստորեն նախարարությունում մի սինխրոն թարգմանիչ չկա՞ր,որ ճիշտ,բառացի թարգմաներ Արցախյան բանակցություններում ստեղծվել է ծայրաստիճան ոչ հայանպաստ իրավիճակ Դե կարդացեք եւ հասկացեք Նիկոլը ինչ թեզերով է շփվում խմբակցության փակ նիստերի ժամանակ Երվանդ Բոզոյան․ ԱԳՆ կեղծիքի, Արցախի խնդրից շեղումների, Փաշինյանի օրակարգի մասին Դոլարի փոխարժեքը հատեց 478 դրամի սահմանագիծը. եվրոն եւս թանկացել է Պեսկովը հայտնել է, որ Պուտին-Զելենսկի հանդիպումից սպասելիքները լավատեսական են Ռուսական հեռուստաալիքի եթերում առաջին անգամ «միջուկային ճամպրուկը» ցուցադրել են բաց վիճակում (տեսանյութ) Վանում ընդդիմադիր պաշտոնյաների են ձերբակալել Մեկ շաբաթում հաշվարկվել է 293 մլն դրամի չափով շրջակա միջավայրին հասցված վնաս Ընտրություններն Ադրբեջանում կրկին կեղծվելու են. թալիշ փորձագետ Մենք նոր սպառազինություն ենք ձեռք բերում․ Գաբրիել Բալայան Ռոման Բերեզովսկին՝ ՀՖՖ նախագահի ընտրության, Խաշմանյանի եւ «Սոչիի» մասին ՀՀ Կենտրոնական բանկը եւ խորհրդարանն այսուհետ չեն հրապարկի անբարեխիղճ վարկատուների անունները 2019 թ. նոյեմբերին` նախորդ տարվա նոյեմբերի համեմատ, ՀՀ-ում գնաճը կազմել է 1.0 %. բանջարեղենի գինն աճել է 10.6 %-ով, մրգինը՝ 4.3%-ով. ԱՎԾ Նրանք, ովքեր հայ զինվորներին ինքնասպանության են հասցնում, ցանկացած թշնամուց վատթար են. «Բարգավաճ Հայաստան» Սերժ Սարգսյանն իմ ընկերը եղել է, կա ու կլինի. Բարսեղ Բեգլարյան (Տեսանյութ) «Պյեռլուիջի Կոլինա» անուն, ազգանունով որեւէ Իտալիայի քաղաքացի չի որդեգրել ՀՀ քաղաքացի հանդիսացող երեխա. ԱՆ Եղել է վրիպակ, ելույթի բնօրինակն անգլերենն է. խոսնակը՝ Մնացականյանի ելույթի տեսքի անհամապատասխանության մասին Առաջիկա օրերին հանրապետության որոշ շրջաններում ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-5 աստիճանով, սպասվում է առանց տեղումների եղանակ Բարսեղ Բեգլարյանը եւ Սերգո Կարապետյանն առերեսվել են Երևանում սպասվում են Ամանորի աննախադեպ միջոցառումներ. քաղաքապետարան Հայկ Սարգսյանի ներկայացրած նախագիծը սկզբունքորեն ընդունելի չէ մեզ համար․ Գաբրիել Բալայան Ֆրանսիայում աննախադեպ ցույցեր և գործադուլներ Զ. Մնացականյանը Հարավային Կովկասում ԵՄ հատուկ ներկայացուցչի հետ քննարկել է ԼՂ խնդրի կարգավորման վերջին զարգացումները Առանց էմոցիաների՝ համապատասխան ցուցանիշներ ՀՀ վարչապետը կոչ է անում քաղաքացիներին առանց հաշիվ-ապրանքագրի չաշխատել Մասնագետները կոչ են անում նորովի մոտեցում ցուցաբերել արյան անալիզներին Փաշինյանը՝ պատերազմի ու խաղաղության արանքում Յուրաքանչյուր դատավոր ձգտում է չառնչվել Ռ. Քոչարյանի գործին՝ իմանալով, թե գործն օբյեկտիվ քննելու դեպքում իր հետ ինչեր կարող են կատարվել. Հայկ Ալումյան Ամանորի ծախսերը ինձ հիշեցնում են այն մարդկանց, որ ապառիկ են վերցնում, որ Նոր տարվա բուդը ապահովեն. Խաժակյան Դատախազությունը ստացել է Սերժ Սարգսյանի պաշտպանի բողոքը Այս ճանապարհով կարելի է չեզոքացնել բոլոր բարձր վարկանիշ ունեցող դատավորներին. Ռոբերտ Քոչարյան (տեսանյութ) Մխիթար Պապոյանը հեռացավ խորհրդակցական սենյակ. որոշումը կհրապարակվի դեկտեմբերի 9-ին Պետք է մի քիչ լայն մտածել, դուրս գալ կենցաղային մակարդակից, պատմությունը կսրբի ու կտանի ստատուսներն էլ, ֆեյսբուքն էլ Եթե Փաշինյանը պահպանել է բանականության վերջին նշույլներն, ապա պետք է նախաձեռնի ԱԺ արտահերթ ընտրություններ․ Աշոտյան Վրաստանից հասնում ենք Հայաստանի անցակետ, «բարդակ» է բառի բուն իմաստով․ ավտոներկրող Կենտրոնի թաղապետարանի աշխատողներին ռեստորան են տանելու՝ անձը 20 հազար դրամ հաշվարկով. Իսկ մյուսնե՞րը. Անի Խաչատրյան Գագիկ Ծառուկյանի դեպքում շենքի նախագծման թույլտվությունը շինթույլտվության հիմք չէ, Տերյան 5 շենքի դեպքում՝ հի՞մք է. Դավիթ Խաժակյան Տեսնենք՝ քանի գլխանի է ՀՔԾ-ն, եթե թույլ չտա Սերժ Սարգսյանին բացակայել երկրից Մենք էլ ենք ուզում, որ Ամանորը ճոխ անցնի, բայց 750 հազար դոլա՞ր. էս ի՞նչ դուխով եք. Թեհմինա Վարդանյան Արդեն իրենց դուռը չէ՞ Հայաստանի կառավարությունը փակում է բիզնես հանրույթին ունեցած ԱԱՀ 30-ամյա պարտքը. Նիկոլ Փաշինյան Մի քանի սկզբունքային հարց Դաշնակցական երիտասարդների նկատմամբ կիրառված միջոցներն իրավաչափ չէին. Էլինար Վարդանյան ՀՀ ԱԳՆ կեղծել է պաշտոնական հայտարարությունը. անգլերեն տարբերակում չկա «Արցախն ունի իրեն և իր ժողովրդին պաշտպանելու լիարժեք կարողություն» հատվածը Հայաստանում գնաճի ցուցանիշներն ամենացածրերից են աշխարհում. վարչապետ Քաղաքական հետապնդումները թուլացնում են և՛ իրենց իշխանությունը, և՛, ավաղ, ՀՀ–ն․ Արմեն Աշոտյանի (տեսանյութ) Վերաքննիչում քննվում է Ռոբերտ Քոչարյանին գրավով ազատ արձակելու հարցը (ուղիղ) Հափշտակություն, պաշտոնեական կեղծիք եւ յուրացում. Վանաձորի դպրոցներից մեկի տնօրենը հափշտակել է 6 մլն դրամ «Դուք էլ փողկապ կապեք մեր նման». ավագանու ԲՀԿ-ական անդամը փողկապ նվիրեց Հայկ Մարությանին (տեսանյութ) Պաշտպանության փոխնախարար Գաբրիել Բալայանի ասուլիսը՝ պաշտպանության ոլորտի օրենսդրական փոփոխությունների մասին․ (տեսանյութ) Հայոց ցեղասպանության բանաձևը չի ընդգրկվել ԱՄՆ Սենատի օրակարգում Պրանկեր Լեքսուսը հրապարակել է Զելենսկիի հետ հեռախոսազրույցի ձայնագրությունը Ես պետբյուջեից ոչ մի լումա չեմ գողանում, ընդհակառակը` կկտրենք բոլոր այն ձեռքերը, որոնք կփորձեն որևէ բան վերցնել «Գյումրի քաղաքը 2020-ին պետք է ազատվի տնակներից». Նիկոլ Փաշինյանը ձեւակերպեց հրամայականը Նոյեմբերին բանջարեղենը թանկացել է 10,6 տոկոսով, իսկ նախորդ ամսվա համեմատ՝ 20,1 տոկոսով Ժամանակը իրականում սպառվում է, եւ մենք լավագույն դեպքում ունենք մինչեւ գարուն. Չալաբյան ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարին ուղղված հրթիռների վերաբերյալ եվրաեռյակի վերջին նամակը հուսահատ սուտ է. Զարիֆ Նոր բացահայտում․ խոշոր պարգևատրումներ՝ Հաշվեքննիչ պալատում Էրդողանը փորձում է վերականգնել Օսմանյան կայսրությունը Կեղծ դիպլոմով աշխատանքի ընդունվելու փորձ. Վայոց Ձորի նախկին փոխմարզպետին մեղադրանք է առաջադրվել Սենատորները, ովքեր վետո են կիրառում, իրենց նահանգներում հայ ընտրողներ համարյա չունեն. քաղաքագետ Իշխանության երազանքի երիտասարդը Մնացականյանն ու Մամեդյարովը գնացին վա-բանկ Կառավարությունն՝ ընդդեմ ներդրողների Հայաստանը մերժել է Ադրբեջանի առաջարկը՝ փոխանակել գերիներին ու ձերբակալվածներին «բոլորին բոլորի հետ» սկզբունքով. Մամեդյարով 2020թ. 1 շնչին ընկնող ՀՆԱ-ի ծավալով մենք առաջ ենք անցնելու Ադրբեջանից. ՀՀ վարչապետ (Տեսանյութ) ԱԺ-ն ընդունեց 2020թ-ի պետբյուջեի նախագիծը, ներկա էր նաև Նիկոլ Փաշինյանը Սոթք-Քարվաճառ ճանապարհը դժվարանցանելի է, Վարդենյաց լեռնանցքը փակ է բեռնատարների համար
Հարցում

Արմեն Գևորգյան. Արդիականացում, կամ ինչպե՞ս սկսել փոխվել

Անկախ Հայաստանի 28 տարվա գոյությունից հետո մենք նորից կանգնած ենք խնդրի առաջ. ինչպիսի՞ պետություն մենք պետք է ունենանք, և ինչպե՞ս։ Արդյոք մեր ժողովուրդն արժանի է այսպիսի՞ պետության, որն այսօր գոյություն ունի մեր ընդհանուր ջանքերի շնորհիվ։ Արդյոք սա՞ է այն պետությունը, որտեղ մենք կցանկանանք անցկացնել մեր ծերությունը, և որտեղ մեր երեխաները կարող են ունենալ լավ ապագա։ Կարո՞ղ ենք մենք հպարտանալ մեր պետությամբ։ Մեր կյանքում առհասարակ առկա՞ է պետության դրական գոյության զգացողությունը։ Ինչպե՞ս է մեզնից յուրաքանչյուրն ընկալում պետությունը, և իր համար դրա նկատմամբ ի՞նչ ակնկալիքներ է ձևավորում իր անձնական, շատ սուբյեկտիվ միջավայրում։


Հասարակության համար ամենաօպտիմալ պետությունն այն է, որը ներկա չէ քո ամենօրյա կյանքում։ Ավելի ճիշտ՝ այն առկա է, բայց դու դա չես զգում։ Սա արդյունքն է քաղաքացի-պետություն հարթության վրա տարիներով, եթե ոչ՝ տասնամյակներով ձևավորված օպտիմալ հարաբերությունների, որոնք հենված են ամուր տնտեսական հիմքերի վրա։ Պատահական չէ, որ պետության առկայությունը որպես կանոն չեն նկատում տնտեսապես զարգացած ու բնակչության բարձր կենսամակարդակ ունեցող երկրներում։ Միաժամանակ գոյություն ունի մի շատ հետաքրքիր փոխկապակցվածություն. բազմաթիվ երկրներ բարեկեցության են հասել ազնիվ, հստակ և թափանցիկ հասարակական փոխհարաբերությունների, բնակչության քաղաքացիական հասունության ընդհանուր մակարդակի բարձրացման շնորհիվ, ինչն իր հերթին այդ երկրների ժողովրդավարական զարգացման գործընթացները դարձրել է անշրջելի։ Այս փոխկապակցված գործընթացները՝ տնտեսական աճ և քաղաքացիական հասարակության զարգացում, ըստ էության ձևավորել են ժամանակակից զարգացած հասարակություններն ու պետությունները։

Զարգացած քաղաքացիական հասարակությունը ենթադրում է կրթության և գիտության զարգացում, ստեղծագործական ազատություն և հավասար հնարավորություններ, ինչը խթանում է ստեղծագործ միտքը, խրախուսում նորարարությունը, բացահայտում տաղանդը՝ այդպիսով ապահովելով նոր բարիքների ստեղծում։ Ստացվում է՝ զարգացած քաղհասարակությունը նշանակում է նաև տնտեսության զարգացում։ Միևնույն ժամանակ՝ դժվար է աղքատ, տնտեսապես թույլ երկրում առաջ տանել ժողովրդավարական հասարակության արժեքները, երբ բնակչության մեծամասնության շահերն ու առաջնահերթությունները գտնվում են ամենօրյա հոգսերի և կյանքի տարրական պայմանների ապահովման հարթության վրա, երբ շատ դժվար է առաջնորդվել բարձր իդեալներով։


Ի՞նչ է պետք՝ այս երկակի իրավիճակը հաղթահարելու և տնտեսական զարգացման ու իրական քաղաքացիական հասարակություն ունենալու համար։

Պետք է պետության ու քաղաքացու միջև ձևավորել և արմատավորել փոխադարձ հարգանքի վրա հիմնված հարաբերությունների մշակույթ։ Հենց հարաբերությունների այս մշակույթի հիմնական էլեմենտներն են բացակայում մեր պետականության ավանդույթներում, ինչը կանխորոշվել է նաև պատմական հանգամանքներով։

Մեր ժողովուրդը վերջին մի քանի հարյուրամյակի ընթացքում փորձել է ադապտացվել առկա իրողություններին՝ տարբեր կայսրությունների դարաշրջաններում իրեն պարտադրված պետական հարաբերությունների օտար պայմանների դեմ պայքարելով։ Խորհրդային Հայաստանի ժամանակաշրջանում շատերի գիտակցության մեջ ամրապնդվել է տեսակետը, որ կարելի է պետության հաշվին ապահովել սեփական բարեկեցությունը, որ ծանոթության ու փողի միջոցով հնարավոր է լուծել բոլոր խնդիրները, հասնել մասնագիտական բարձունքների, ստանալ բարձրագույն կրթության դիպլոմներ և այլն։ Արդեն անկախ Հայաստանի ժամանակաշրջանում սկսեցին ի հայտ գալ պետական մեքենայի աշխատանքի բացահայտ թերություններ՝ ինչպես սուբյեկտիվ, այնպես էլ՝ օբյեկտիվ պատճառներով։ Որպեսզի լրիվ պարզ լինի, թե ինչ եմ ուզում ասել, պարզապես մի պահ հիշեք մեր վարքագծային մշակույթի մի առանձնահատկության մասին. ի տարբերություն շատ այլ երկրների քաղաքացիների, մենք մեր խնդիրների լուծման համար, հատկապես՝ պետության հետ կապված հարցերում, առաջին հերթին փնտրում ենք ոչ ֆորմալ ուղիներ՝ ազգականների, ծանոթների, սանիկների և այլոց միջոցով, և հետո միայն դիմում ուղիղ պետությանը, որի հետ հարաբերություններում նույնպես հաճախ փնտրում ենք այլ ճանապարհներ՝ ցանկալի արդյունքին հասնելու համար։

2018թ. մայիսյան իրադարձություններից հետո էլ տպավորություն է ստեղծվում, որ այդ նույն պետությունն ամեն օր ապրում է քո տանը, քո հետ քնում ու արթնանում է, միշտ քո շուրջն է, սակայն դու այդպես էլ չես կարողանում նրա հետ գտնել քեզ համար օպտիմալ հարաբերություններ։ Արդյունքում քաղաքացի-պետություն հարաբերությունների հարթության վրա ունենում ենք տասնամյակների ընթացքում ձևավորված հակադրություն։ Հենց այդ հակադրության հաղթահարումը կարող է երաշխավորել նոր Հայաստանի ձևավորումն ու զարգացումը, օգնել՝ սկսել փոխել կարծրատիպերն ու ձևավորել դրական սպասումներ։ Այդ հակադրության հաղթահարումը կդառնա մեր պետության արդիականացման գործընթացի մեկնարկը։

Այս համատեքստում պետության արդիականացումը ենթադրում է.

- հասարակական-քաղաքական և իշխանական հարաբերությունների՝ չափից դուրս անձնավորվածության չեզոքացում

- պետական համակեցության կանոնների՝ հանրության ակտիվ մասի կողմից ընդունում

- հանրային տրամադրությունների ու պահանջների օբյեկտիվ արձանագրում

Սա իշխանություններին հնարավորություն կտա՝ հաշվի նստել երկրում առկա իրական տրամադրությունների հետ, և իրենց գործողություններում, այդ թվում՝ արտաքին աշխարհի հետ հարաբերություններում, հաշվի առնել դրանք՝ որպես օբյեկտիվ իրողություն։ Հակառակ պարագայում մենք միշտ գերի կմնանք հանրության ա՛յն մասի ցանկություններին և պատկերացումներին, որն առավել ակտիվ է և իրեն լավ է դրսևորում փողոցում, թեպետ ամենևին պարտադիր չէ, որ այդ հատվածն արտահայտի երկրի բնակչության (հիմնականում՝ պասիվ) մեծամասնության կարծիքը։

Պետք է գտնել հասարակական զարգացման այն օպտիմալ մոդելները, որոնց պարագայում քաղաքացիների մեծամասնությունը կհասկանա և կգիտակցի, որ պետական կյանքում իր մասնակցությունն իրական է, և իր հետ հաշվի են նստում։ Արդյունքում բնակչության մոտ կձևավորվի քաղաքացիական գիտակցության ավելի բարձր մակարդակ, ինչն ավելի բաց և ժողովրդավարական զարգացման գործընթացները երկրի ներսում կդարձնի անշրջելի։ Իհարկե, կարող է լինել մտավախություն, որ նման ակտիվ հանրային կարծիքի ներկայությունը, հնարավոր է, որևէ կառավարության համար բարեփոխումների իրականացման խոչընդոտ հանդիսանա։ Այս ռիսկը կարելի է չեզոքացնել՝ հենց կառավարության որակի և հեղինակության շնորհիվ, ինչպես նաև այն ներհասարակական առողջ բանավեճի, որը կառավարությունը կարող է և պետք է նախաձեռնի։

Ինչպես հասնել դրան.

1. Ընտրական օրենսդրության և ընտրական համակարգի բարեփոխումներ: Քաղաքացիների համար ընտրություններին և հանրաքվեներին պարտադիր մասնակցության պայմանի ներդրում։

2. Մասնակցային ժողովրդավարության հիմնական բաղադրիչների և դրսևորումների ակտիվ առաջմղում, տեղական նշանակության հանրաքվեների և հանրային կարծիքի հարցումների հաճախակի անցկացում:

3. Մասշտաբի և որակի առումով արմատական բարեփոխումներ կրթական համակարգում։

4. Նյութական և իրավական տեսանկյունից նոր տիպի պրոֆեսիոնալ կազմակերպությունների և արհմիությունների ստեղծում և ամրապնդում։

5. Քաղաքական կուսակցությունների և հասարակական կազմակերպությունների հզորացում:

6. Դատաիրավական համակարգի խորքային փոփոխություններ։

7. Սահմանադրական բարեփոխումներ։

Հ. Գ. Այս ուղղությունները կդառնան մեր հետագա ուսումնասիրության առանձին թեմաներ։ Առաջիկայում անհրաժեշտ է համախմբել փորձագետների և ոլորտային մասնագետների ջանքերը և աշխատանքներ իրականացնել՝ Հայաստանի հեռանկարային զարգացման ծրագրերի մշակման ուղղությամբ։ Վստահ եմ՝ դրանք պետք կգան թե՛ գործող, թե՛ հաջորդ և թե՛ մյուս բոլոր կառավարություններին։ Իսկ առաջին հերթին՝ հասարակությանը։ Մենք պետք է կանխորոշենք այն քայլերը, որոնք թույլ կտան՝ փոխել հասարակական հարաբերությունների որակն ու ստեղծել քաղաքացի-պետություն հարաբերությունների դրական զարգացման նոր նախապայմաններ։

Արմեն Գևորգյան
ՀՀ նախկին փոխվարչապետ

website by Sargssyan