1USD = AMD
1EUR = AMD
1RUB = AMD
Այսօր՝ 25 հունիսի 2019թ., 00:00
«Թեհրանի և Վաշինգտոնի միջև դիվանագիտական ուղին մեկընդմիշտ փակվել է».Իրանն արձագանքել է Թրամփի՝ երկրի գերագույն հոգևոր առաջնորդի դեմ պատժամիջոցների սահմանմանը Մանվել Գրիգորյանին շտապօգնության մեքենայով բերեցին դատարան (լուսանկար, ուղիղ) Սորոսի ներկայացուցիչը դատի է տվել hayeli.am-ին Ռոբերտ Քոչարյանը և նրա պաշտպանները չեն մասնակցելու այսօր կայանալիք դատական նիստին Սաակաշվիլին պատրաստ է եւ կդիմի ամեն ինչի, անգամ ներքին ապակայունացման. Բուրջանաձե Գիտնականները գտել են ամբողջ մարմնում անբացատրելի ցավերի հնարավոր պատճառը Վրաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիան իր աջակցությունն է հայտնել վրացական ակումբների հակառուսական ակցիաներին Սաակաշվիլին Վրաստանում արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու կոչ է արել Թրամփը հայտնել է, թե Իրանի հետ պատերազմ սկսելու իրավունք ունի առանց Կոնգրեսի հավանության Ավտովթարում զոհված Ռեյեսի որդին պայմանագիր կնքեց «Ռեալի» հետ «Եթե Թուրքիան շարունակի գործողությունները, Հունաստանը կոշտ միջոցների կանցնի». Ցիպրաս Ֆիլիպ Կիրկորովը նոր տեսահոլովակում մերկացել է (տեսանյութ) Բողոքի ակցիա ԱԺ-ի դիմաց. «Ոչ համահարթեցմանը» Վերին Լարսում կանգնեցված ավտոբուսի ուղևորները տեղափոխվել են Հայաստան Լոս Անջելեսի ռեստորոնում հաճախորդի սեղանի վրա մեծ առնետ է ընկել ԱՄՆ-ը կոալիցիա է կազմում Պարսից ծոցում ծովային ուղիների պաշտպանության համար Եթե դու որոշել ես ինչ որ մարդկանց բոմժ սարքես, դու երկի՛րն ես բոմժ սարքելու. Ռոբերտ Քոչարյան ՍԴ 8 անդամները պիտի որոշում ընդունեն Վահե Գրիգորյանի լիազորությունները դադարեցնելու մասին Ռուսաստանը վերադարձավ ԵԽԽՎ․ Նաիրա Զոհրաբյան Ամերիկյան անօդաչուն խոցվել է իրանական արտադրության «Հորդադ-3» ՀՕՊ համակարգով Ֆրանսիան, Մեծ Բրիտանիան եւ Գերմանիան զգուշացում են արել Իրանին Ադրբեջանի ԱԳ նախարարի մոտեցումն ապակառուցողական է. Աննա Նաղդալյան Դատավորների ընդհանուր ժողով է հրավիրվել Արայիկ Հարությունյանի ցնցող գրառումը Ռոբերտ Քոչարյանի հարցազրույցի մասին մասին Ուրուգվայում բանտից փախել է իտալացի հայտնի մաֆիոզը 30 աստիճանի սկոլիոզով բանակից ազատված նախարարը՝ թենիս խաղալիս (լուսանկար) Ցուցմունք՝ ընդդեմ Յայլոյանների. Հայր ու որդի թալանել են մետրոպոլիտենը Ապրիլյանի պատերազմի գործով արդեն «նշանակվել» են անմեղները. «Կնշանակվեն» նաեւ մեղավորնե՞րը Իսկ որտե՞ղ է «սիրուն աղջիկը». ԱԺ-ում բուռն քննարկումների հետքերով Իշխանությունը մտադիր է անցնել նախագահական կառավարման. Ինչ է մտածում Փաշինյանը ԱԺ արտահերթ նիստը (ուղիղ միացում) Բելլա Քոչարյանի և Սպիվակովի հիմնադրամի ջանքերով հիմնադրվել է Այրումի երաժշտական դպրոցը (տեսանյութ) Վրաստանում առաջարկել են ռուս զբոսաշրջիկներին Երևանի, Բաքվի և Տրապիզոնի օդանավակայաններից Թբիլիսի հասցնել անվճար ավտոբուսներով Խորհրդարանը դեռեւս արձակուրդ չի գնա Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի նոր պատժամիջոցները սխալմունք է. փորձագետ Հրայր Թովմասյանը չի պատրաստվում զիջել աթոռը. «չեզոքները» ոտքի են ելել «Քաղաքացիական պայմանագիրը» փակում է գրասենյակները Քոչարյանը վերցնում է նախաձեռնությունը Նախկին պաշտոնյաները խուսափել են բարեւ տալ Սերժ Սարգսյանին Ուժեղացված ծառայություն Շիրակում․ բաժիններ է բերվել 129 անձ, այդ թվում՝ «օրենքով գող» Նոր դժգոհություն դատավորների շրջանում. Իշխանությունը հետաքրքիր կոմբինացիա է մտածել Այս հաղթանակը դեռ սկիզբն է. Կարո Փայլանը Ստամբուլի ընտրության արդյունքների մասին «Իմ քայլում» անհամաձայնություններ կան. աշխատում են փոքր խմբով, մտածում են՝ հանկարծ «ուտեչկա» չլինի Իշխանությունը ՍԴ-ի դեմ պայքարը տեղափոխել է կոմպրոմատների դաշտ. ակտիվ աշխատում են, որ հրաժարական գրեն Ինչո՞ւ են ցանկանում ազատությունից զրկել Ռոբերտ Քոչարյանին «Մոսինը»` Արցախի նախագահի թեկնածու՞. Մովսես Հակոբյանը ամբիցիաներ է դրսեւորում Բացառիկ հարցազրույց Ռոբերտ Քոչարյանի հետ (տեսանյութ) Թբիլիսիում ցույցերի ժամանակ ձերբակալված ՀՀ քաղաքացի Մինաս Մինասյանն ազատ է արձակվել Պատմության մեջ մնալու է որպես այսօրվա իշխանությունների խայտառակություն. Ռոբերտ Քոչարյան Իշխանությունները վեթինգի միջոցով մաքրելու են դատական համակարգը սեփական կարծիք ունեցող դատավորներից. Ռոբերտ Քոչարյան Հայաստանը նման տիպի «բռնապետիկներ» պահելու ռեսուրս չունի. Անդրանիկ Թևանյան (տեսանյութ) Ռ. Քոչարյան. «Նիկոլ Փաշինյանն ուղղակի պատասխանատվություն է կրում մարտի մեկի համար» Ռոբերտ Քոչարյան. «Արցախը Հայաստանի համար ոչ թե բեռ է, այլ արժեք» Իհարկե, անսպասելի չէր, որ իշխանական «Հայկական ժամանակն» ինձ թիրախավորելու էր. Ռուբեն Մելիքյան «Մեր բոլոր պահանջները պետք է բավարարվեն». չնայած եղանակային անբարենպաստ պայմաններին՝ Թբիլիսիում ցույցերը կշարունակվեն Թբիլիսիում քամու հետևանքով երկաթյա կոնստրուկցիան ջարդվել և ընկել է Կորեայից ժամանած զբոսաշրջիկների վրա. կա 1 զոհ, 2 վիրավոր ՀՖՖ նախագահ Վանեցյանը սենդվիչներ է պատրաստել պատանի ֆուտբոլիստների համար Վրաստանի իշխող կուսակցությունը ՆԳ նախարարից «ազատվելու» մտադրություն չունի Թրամփը կոչ է անում աշխարհի մյուս պետություններին ևս պաշտպանել Հորմուզի նեղուցը Վենետիկի հանձնաժողովը տեղյակ է ՀՀ-ում ՍԴ-ի շուրջ տեղի ունեցող զարգացումների մասին Քեյթ Միդլթոնի մոտ հայտնաբերվել է նույն հիվանդությունը, որով տառապում է Եղիսաբեթ 2–րդը (լուսանկար) Սաուդյան Արաբիան Իրանին նոր պատժամիջոցներով է սպառնացել Ռոման Բաբայանը կգլխավորի «Գովորիտ Մոսկվա» ռադիոկայանը Ստացել եմ տեղեկություն, որ Մամեդյարով–Մնացականյան հանդիպմանը ձեռք են բերվել պայմանավորվածություններ. Նարեկ Մալյան Մամեդյարով. «Ղարաբաղյան խնդրի կարգավորումը պետք է փուլային լինի» Հրապարակվեց Ռոբերտ Քոչարյանն ընդդեմ Նիկոլ Փաշինյանի գործով որոշումը Ֆրանսիայի Շավիլ քաղաքում Շառլ Ազնավուրի անվան հրապարակ է բացվել Գերմանիայում ավիավթարի հետևանքով երկու ռազմական օդանավ է կործանվել «Շնորհակալությո՛ւն, Ստամբուլ». ինչպես են Ստամբուլում տոնել քաղաքապետի ընդդիմադիր թեկնածուի հաղթանակը (լուսանկարներ) «Իմ քայլի» պատգամավորներ, թոթափեք ձեր վրայից պետական դավաճանի պիտակը «ՎԵՏՕ» շարժումը՝ ԱԺ–ի դիմաց Չավուշօղլուի հայտարարությամբ՝ Թուրքիան Ս-400-ը ձեռք է բերել, չնայած ԱՄՆ սպառնալիքներին «Հենց որ հակառուսական հիստերիան ավարտվի». Պեսկովն ասել է՝ երբ ՌԴ-ն կչեղարկի դեպի Վրաստան ավիափոխադրումների արգելքը Հայաստանում մաթեմատիկայի քննությունից 20 միավոր են ստացել դիմորդներից 30–ը «Այս քաղաքում մենք հարգելու ենք հայերին և մնացած բոլոր ազգությունների ներկայացուցիչներին». Ստամբուլի նորընտիր քաղաքապետ Արամ Կարախանյանը նշանակվել է Կադաստրի կոմիտեի ղեկավարի տեղակալ Նուբարաշեն վարչական շրջանում բնակարանները սկսելու են թանկանալ. Հայկ Մարության Ավելի լավ ա պարի ընկեր լինեն, քան լիֆտի ընկեր. Շարմազանով Ֆրանսիայի մայրաքաղաքում հայտարարվել է եղանակային վտանգի «նարնջագույն» մակարդակ շոգի պատճառով Ամառվա շոգին օրական որքա՞ն ջուր պետք է խմել. մասնագետի կարծիք Որքա՞ն կկորցնի Վրաստանը, եթե ոչ մի ռուսաստանցի զբոսաշրջիկ չլինի. հետազոտություն
Հարցում

Կոմիտասը հոգեկան հիվանդ չի եղել, նրան փակել են սենյակում ու միտումնավոր մատնել անուշադրության

Հանճարեղ երաժիշտ, ազգագրագետ և բանահավաք Կոմիտասի՝ Սողոմոն Սողոմոնյանի 150-ամյակին նվիրված միջոցառումների շրջանակում Գյումրիի Արվեստների ակադեմիայում հանդիպում է անցկացվել Միացյալ Նահանգներում բնակվող Կոմիտասի ազգականուհու՝ հոգեբանական գիտությունների պրոֆեսոր Մելինե Գարագաշյանի հետ, որը ներկա երաժիշտներին ու հոգեբաններին է ներկայացրել մեծն Կոմիտասի կյանքի անհայտ դրվագներն ու պատմությունները:

Դրանք տեղ են գտել Գարագաշյանի երկու գրքերում, որտեղ Կոմիտասը ներկայացվում է հոգեբանական ուսումնասիրությունների տեսանկյունից։ Իսկ հանճարեղ երաժշտի կյանքն ուսումնասիրելու առիթ են հանդիսացել երկու լուսանկարներ, որոնք Մելինե Գարագաշյանը հայտնաբերել էր սկեսրոջ պայուսակում։


Սիրելի քրոջս՝ Մարիկին, իր եղբայր Կոմիտաս Վարդապետից։ Այս մակագրությամբ ազգականուհուն 1909 թվականին ուղարկված լուսանկարները Տիկին Մելինեի ամուսնու տատը խնամքով է պահպանել ու փոխանցել սերունդներին։ Վարդապետի կապը հորեղբոր ընտանիքի հետ եղել է շատ ամուր, նրանք Կոմիտասի միակ հարազատներն են եղել։


«Կոմիտասի մայրը, որ մահանում է, Կոմիտասը դեռ մեկ տարեկան չկար, Կոմիտասի հորեղբոր կինը թե՛ Կոմիտասին, և թե՛ Մարիկին միևնույն ժամանակ կաթ կուդար, ուրեմն նրանք կաթնեղբայր ու կաթնաքույր կլլան իրար, Կոմիտասը Մարիկին քույր կկանչե»,- պատմել է Կոմիտասի ազգականուհի Մելինե Գարագաշյանը։


Պատահական գտած այս լուսանկարներն էլ հոգեբան Մելինե Գարագաշյանին միտք ու թեմա են տալիս Կոմիտասի կյանքը հոգեբանական հետազոտության ենթարկելու համար: Սկսում է ուսումնասիրել աշխարհի տարբեր երկրներում պահպանված արխիվային փաստաթղթերն ու իրեղեն ապացույցները, միակ վայրը, որտեղ արգելվել է հոգեբանի մուտքը, եղել է Թուրքիայի պետական արխիվը, որտեղից հրաժարվել են փաստաթղթեր տրամադրել։ Իսկ ձեռքի տակ եղած նյութերի վերլուծությունն ապացուցում է, որ Կոմիտասն իրականում չի խելագարվել:

«Կոմիտասը հոգեկան հիվանդ չէր, Հալիդե Էդիպը, որ թուրք էր, Կոմիտասի մոտիկ բարեկամ Սուլթան Համիդի քարտողարուհուն աղջիկն էր, գրած է՝ քանի որ Կոմիտասը հոգեբուժարան գնաց, ուրեմն խենթ էր, այդպես բան չկար, Կոմիտաս խենթ չէր,Կոմիտասը չէր խենթացած, ինքը հոգեցունց ըլլած էր»,- պարզաբանում է հոգեբան Մելինե Գարագաշյանը:

Ըստ մասնագետի՝ 1915 թվականի Ցեղասպանության կենդանի վկան ու ականատեսը հոգեպես անհավասարակշիռ վիճակում էր հայտնվել իր վախերի պատճառով, նա դարձել էր լռակյաց ու պարփակված իր աչքերով տեսած սարսափների մեջ, որոնք բարձրաձայնելիս նրան խենթ էին համարում։

«Կոմիտաս հոգեցնցում մը ապրեցավ,այդ զորավոր վախերը,որ ունեցավ ցողասպանության ժամանակ,մանավանդ նկատի առնինք, որ ինքը հոգևոր հովիվ էր,ըսել է, որ ինքը պետք է հոտին օգտակար ըլլար, որ չկարեցավ, ինքը միայն Նարեկ կկարդար և մարդիկ իրեն խենթի տեղ կդնեին»,- նկատել է ամերիկահայ հոգեբանը:

Հոգեբանական վերլուծությունից հետո պարզվում է, որ անհրաժեշտ մասնագիտական օգնություն ցուցաբերելու դեպքում Կոմիտասը լիարժեք առողջանալու հնարավորություն կունենար։

«Կոմիտասը տարավ ծանր հոգեկան ցնցում, բայց դա չի նշանակում, որ նա տառապել է շիզոֆրենիայով, ոչ դա սթրեսային վիճակ էր, որը բուժելի էր,եթե լինեին հոգացավ մարդիկ, որոնք կկանգնեին նրա կողքին և կբուժեին, բայց անտարբերությունը կործանեց նրան»,- կարծում է հոգեբույժ Ջուլիետա Մարգարյանը։

 Հոգեբուժարանում գտնված տարիներին Կոմիտասը պահանջել է վերադարձնել իր ստեղծագործություններն ու հավաքագրած գեղջկական երգերի խազագրությունները, հենց այդ ազգային երգերն էին, որոնք մինչ 1915 թվականը մեկ առ մեկ մեծ երգահանը հավաքագրել էր հայկական գյուղերից ու բնակավայրերից ու մշակել:

«Կոմիտասը ուղղորդվել է ինչ-որ առեղծվածային, աստվածային մի ուղղորդումով, որպես առաքյան, որպես մեծություն, որը կարողացել է գտնել հենց այն երգերը, որտեղ կան հայի ինքնության յուրահատուկ դրսևորումներ, դա կարող ենք անվանել կոդավորում»,- նշել է Երևանի Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայի Գյումրու մասնաճյուղի տնորենի պաշտոնակատար Հասմիկ Հարությունյանը:

«Կոմիտասն առաջին հայ երաժիշտն էր, որ մեր ժողովրդական ու հոգևոր երաժշտությունը բազմաձայնեց մեր ազգային մտածողության երաժշտական օրենքներով՝ ինտոնացիաներով, դա ամբողջ աշխարհում նորություն էր»,- ասել է «Խազեր» երգչախմբի գեղարվեստական ղեկավար Անի Նավասարդյանը։

 Կոմիտասի կյանքում առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցրել նաև Շիրակի դաշտավայրը, որտեղ Արևմտյան Հայաստանից վերաբնակեցված գաղթականններից ամենաշատ երգերն ու խաղիկներն է կարողացել նոթագրել։ Կոմիտասը հատկապես հմայված է եղել Հառիճավանքով, որտեղ հոգեկան հանգստություն է ստացել։

 «Շիրակցիներս հպարտանում ենք, որ ունենք կոմիտասյան սրբավայր և այդ սրբավայրերից մեկը Հառիճավանքն է, որտեղ հինգ անգամ եղել ու հանգստացել է, ինչպես ինքն է իր նամակներից մեկում գրել՝ իր նյարդերն է բուժել Կոմիտասը Մկրտիչ Խրիմյանին ուղեկցելիս»,- պատմել է Հասմիկ Հարությունյանը։

«Կոմիտասը շատ խիստ կապրեր, իր ականջը բնավ չի մաքրել, որ իր լսողությունը չխաթարվի ու մաքուր լսե հավաքագրվող երգերը: Երբ որ Կոմիտասը մահացել է, ֆրանսիացիները ցանկացել են ուսումնասիրել իր ձայնալարը, որպեսզի պարզեն իր գեղեցիկ ձայնի յուրահատկությունը, բայց հայերը թույլ չեն տվել»,- հետաքրքիր նոր փաստեր է ներկայացրել Կոմիտասի կյանքից հոգեբան Մելինե Գարագաշյանը։

Կոմիտասի հավաքագրած մոտ 3000 երգերից, շարականներից ու խաղիկներից շատերը չեն պահպանվել, հայտնի մշակումներն այսօր հայկական երգարվեստի հիմնաքարերն են համարվում: Կոմիտասը նաև գրել է հայտնի շարականները, որոնք կատարվում են ժամերգությունների ու պատարագների ընթացքում։

shantnews.am

website by Sargssyan