1USD = AMD
1EUR = AMD
1RUB = AMD
Այսօր՝ 23 հունիսի 2018թ., 00:00
Կատալոնիան խզում է արձանագրային հարաբերությունները Իսպանիայի թագավորական տան հետ Էրդողանը վտանգավոր է ոչ միայն Թուրքիայի, այլև աշխարհի համար Թուրքիայում 2 մլն մարդ է դուրս եկել Էրդողանի դեմ ցույցի Գիտնականները պարզել են սուրճի օրական օգտակար չափաբաժինը ԱԱ-2018 Շվեյցարիան հաղթեց սերբերին. E խումբ ԱԱԾ-ն «Գլոբուս» բիզնես կենտրոնում էր (Տեսանյութ) «Ոսկու աշխարհի» աշխատակից ներկայացած կինը սպառնալիքներ հնչեցնելով հարվածել է «Ազատության» խոսափողին ԱԱԾ-ն մանրամասներ է ներկայացրել Առաքել Մովսիսյանի առանձնատանը կատարված գործողությունների մասին (Տեսանյութ) Անկեղծ հայ զինվորը (Լուսանկարներ) Նիգերիան արեց այն, ինչ չկարողացան անել արգենտինացիները Այց ՀՀ հյուսիս արևելյան սահմանագոտի ԱԱ-2018․ Բրազիլիան հաղթեց Կոստա Ռիկային Ձերբակալվել է «օրենքով գող» համարվող Անդրանիկ Հարությունյանը Թուրքիան ստացավ առաջին F-35 կործանիչների 1-ին խմբաքանակը Արտակ Պողոսյանը նշանակվել է Երևանի ոստիկանապետ Վլադիմիր Պուտինի հետ ձևավորվել են ազնիվ հարաբերություններ. Նիկոլ Փաշինյան Զոհրաբ Մնացականյանը վերահաստատել է ԼՂ խնդիրը բացառապես խաղաղ ճանապարհով լուծելու հանձնառությունը Մոսկվան Վաշինգտոնին մեղադրում է Սիրիայում քիմիական հարձակման մասին կեղծ ապացույցներ ներկայացնելու մեջ Փաշինյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Բախտաձեին վարչապետ ընտրվելու կապակցությամբ Թրամփը կոնֆետներ է նետել Մերկելի առաջ G7 գագաթնաժողովի ժամանակ Թուրքիայում Amnesty International-ի ղեկավարը կմնա անազատության մեջ Հայտնի շվեդական երաժշտական փառատոնը չեղարկվել է բռնաբարությունների պատճառով Ուկրաինան պատժամիջոցներ է սահմանել ռուսաստանյան քաղաքական ուժերի, շարժումների նկատմամբ Արգենտինայի երկրպագուները ծեծել են Խորվաթիայի երկրպագուին Իսրայելի պաշտպանության նախարարը հրաժարվել է այցելել Ադրբեջան Աշոտ Բլեյան. «Չի բացառվում, որ սոցցանցերի «լայվերն» էլ մի օր նմանվեն սերիալների» ԵՄ-ի քաղաքացիները կկարողանան Բրիտանիայում մնալ՝ պատասխանելով «երեք պարզ հարցի» Շատ շնորհքով ներխուժել են․ Առաքել Մովսիսյանը՝ ԱԱԾ գործողությունների մասին (Տեսանյութ) Նորավանի գյուղապետի յուրացումները Ես հավատում եմ ինձ, ընկերներիս, արդարադատությանը. Մանվել Գրիգորյան (տեսանյութ) Փաշինյանը փոխմարզպետներ է նշանակել Մեղադրանք է առաջադրվել «օրենքով գող» համարվող Ալեքսանդր Մակարյանին Տիգրան Բարսեղյանի դուբլը VARDA-ն՝ նուրբ կերպարանքով Արմավիրի քաղաքապետը հրաժարական է տվել Հայտնի եվրապատգամավորը Բրյուսելում իր հյուրերին ներկայանում է որպես հայ Ադրբեջանը ռազմական շքերթի ժամանակ կցուցադրի ամերիկյան Bell-412 ուղղաթիռներ Աշխարհի գավաթի «կոկային արքա»-ի ընկերուհին. սելֆիի և բիկինիի 25-ամյա սիրահարը (Լուսանկարներ) Շվեդական քաղաքի փողոցները «գրոհել» են ահռելի չափերի առնետները Լուկաշենկոն ընտրեց ոչ Ռուսաստանը. Բելառուսը փորձում է մերձենալ ԵՄ-ի հետ Ստամբուլի նորակառույց օդանավակայանում առաջին վայրէջքը կատարել է Էրդողանի ինքնաթիռը Բեյոնսեի և Ջեյ Զիի դուստրը «պայթեցրել է» համացանցը ծնողների մերկ լուսանկարների հանդեպ արձագանքով Россия 24-ի անդրադարձը Մանվել Գրիգորյանի առանձնատանը կատարված խուզարկություններին (տեսանյութ) ԱՄՆ սենատորները երկրորդ անգամ արգելափակեցին F-35 կործանիչների վաճառքը Թուրքիային Զոհրաբ Մնացականյանը այսօր Մինսկում կմասնակցի Արևելյան գործընկերության հանդիպմանը ԸՕ-ի փոփոխությունները ձգձգելու կողմնակիցները շատ են Առաջիկայում աղմ­կահարույց բացահայտումներ կլինեն օֆշորային գործերով Մանվել Գրիգորյանի ընտանիքի անդամ­ներն իրենց բիզնեսների հետքերը կորցնե­լու գործընթաց են սկսել Բողոքի ակցիա «Ոսկու աշխարհի» մոտ. պահանջում են իջեցնել վարձավճարները. (ուղիղ միացում) Արմավիրի քաղաքապետը հրաժարակա­նի դիմում է ներկայացրել, որի մասին այսօր կհրապարակվի Ստամբուլում հրդեհ է բռնկվել 32-հարկանի բիզնես կենտրոնում (տեսանյութ, լուսանկարներ) Առաքել Մովսիսյանն ազատ է արձակվել «Ամուսինս քաղհալածյալ չէ». Նաղդալյանին զրկել են արտոնությունից Կոնջորյանն ու 21 միլիոնի փոխառությունները ԱԱ-2018․ Օրվա խաղերի անոնս Առաջին փոխվարչապետի գրասենյակի ղեկավարն ազատման դիմում է ներկայացրել Ջանջուղազյանը կարող է հանգիստ քնել, իսկ Փաշինյա՞նը ՔՊ-ական նախարարը 12 միլիոնից ավելի փոխառություններ ունի Նոր «մանվելներ» ու «պիպոներ». Էջմիածնում բեսպրիդել է Ծանր խոսակցություն. ի՞նչ են պայմանավորվել Փաշինյանը, Մարուքյանն ու Սարգսյանը Կոնֆլիկտ՝ գեներալի Մանվելի ընտանիքում. որդիները Նազիկին են մեղադրում Փաշինյանը կմասնակցի ՆԱՏՕ-ի գագաթաժողովին ԵԿՄ գրասենյակում թեժ վեճ է ծավալվել. բանը ձեռնամարտի չի հասել ընկերների շնորհիվ Կանադացի մագնատի որդին դաժանորեն սպանել է իր սիրեցյալին ԱԱԾ-ն հայտնաբերել է մոտ 200 կգ ոսկի Ամբողջ աշխարհը ծիծաղում է Մեսսիի եւ Սամպաոլիի վրա Զիդանի որդին կհեռանա Ռեալից «Սեքյուրիթի Դրիմ»-ը 1մլրդ 15մլն է հափշտակել (տեսանյութ) ՌԴ-ն, ԱՄՆ-ը և Ֆրանսիան շարունակում են աշխատել ԼՂ հակամարտության քաղաքական կարգավորման ուղղությամբ. Լավրով Առաքել Մովսիսյանը տեղափոխվել է ԱԱԾ (տեսանյութ) ԱԱ-2018․ Ֆրանսիան նվաճեց 1/8 եզրափակիչի ուղեգիր (տեսանյութ) «ՀԻՍՏՈՋԵՆ» Հայ-գերմանական գիտակագործնական կենտրոնի նոր ձեռքբերումը Տեղի է ունենում իրավապահ համակարգի և հանրության հաշտեցման պատմական գործընթաց Եկատերենբուրգցի աղջիկները ֆրանսիացի ֆուտբոլասերներից սեքս են պահանջել Կվերացվեն դպրոցներում գործող «Պատանի երկրապահ» ակումբները «Ալոն» և «Մասիվցի Անդիկը» ձերբակալվել են Մանվել Գրիգորյանին «փուռը տալու» գործընթացին ակտիվորեն մասնակցում են ԵԿՄ-ականները Հյուսիսային եւ Հարավային Կորեաներն այլեւս թշնամիներ չեն Դանիան եւ Ավստրալիան մեկական գոլ փոխանակեցին Ադրբեջանը պատրաստվում է ավելացնել պաշտպանության ծախսերը
Հարցում

Շարժում, որ փոխեց մեր կյանքը 3

(սկիզբը մաս 1-ում եւ մաս 2-ում)

Երբ 1988թ. փետրվարի 27-ին Թատերական հրապարակից մարդկանց տուն ուղարկեցին, այսպես ասած, նրանց գլխի տակ փափուկ բարձ դնելով, շատերն իրոք սպասում էին, որ ընդամենը մի քանի օրվա ընթացքում Կրեմլը կվերցնի Լեռնային Ղարաբաղի Ինքնավար Մարզը Ադրբեջանից եւ կնվիրի Հայաստանին:

«Լենին, պարտիա, Գորբաչով – Ստալին, Բերիա, Լիգաչով» վանկարկողները, հավատացեք, կարող էին այդ աստիճան միամիտ լինել: Հանուն արդարության անպայման շեշտենք, որ վերոհիշյալ կարգախոսները վանկարկվեցին շատ քիչ, եւ ինչպես շատերն էին համոզված՝ վանկարկվում էին Կրեմլին սիրաշահելու համար:

Իսկ փետրվարի 27-ի հաջորդ օրը՝ փետրվարի 28-ին կամ 29-ին, ոչ թե հաղթեց արդարությունը, այլ հայ կոմերիտականների ակտիվ աշխատանքով ստեղծված Ադրբեջանի Սումգայիթ արդյունաբերական քաղաքում տեղի ունեցան հայկական ջարդեր: Այսպես սովետական իշխանությունը պատասխանեց հայերի պահանջ-խնդրանքին:

1988թ. աշխարհը բոլորովին այլ էր, քան այսօր, այնպես որ, չպետք է զարմանալ, որ ջարդերի մասին հայաստանցիներն իմացան միայն ջարդերից հետո: 1988-ի փետրվարին ոչ միայն ֆեյսբուք չկար, որ մի սումգայիթահայ ի լուր աշխարհի հայտներ առկա վտանգի մասին, այլ չկար համացանց, չկար էլեկտորնային փոստ: Կապի միակ միջոցը հեռախոսն էր, այն էլ միջքաղաքային կապն այնքան վատ էր աշխատում, որ չլինելու հաշիվ էր:

Այնպես որ, մի զարմացեք, որ մենք ջարդերի մասին իմացանք միայն հետո: Փետրվարի 28-ին ժողովուրդը զայրացած էր, քանի որ սովետական հեռուստատեսությամբ Ղարաբաղի մասին մի պատմական կեղծիք տարածվեց: Անկեղծ ասած, չեմ հիշում, թե ինչ էր իրենից ներկայացնում այդ կեղծիքը, բայց տպավորվել է ժողովրդի զայրույթը, ցասումը՝ ինչպե ՞ ս կարող էր սովետական հեռուստաալիքը նման կեղծիք թույլ տալ:

Մինչ ժողովուրդը սովետական տափակ հեռուստաալիքի տափակ ստերից հունից դուրս էր եկել, Սումգայիթում ընթանում էին հայկական ջարդերը: Նրանք, ովքեր չեն տեսել խորհրդային երկիրը, եւ դրա մասին հիացական խոսքեր են ասում պապի կամ տատի, հոր կամ մոր հեքիաթային պատմություններից ելնելով, պետք է իմանան, որ Սումգայիթում հայերի դաժան ջարդեր են եղել, իսկ հեռուստաալիքներով՝ այդ մասին ոչ մի խոսք:

Փոխարենը ցուցադրում էին, թե ինչպես է Կարեն Դեմիրճյանը քաղբյուրոյի անդամների հետ շրջում գյուղերում, եւ ինչպես են նրանք խոստանում խնդրին արդար լուծում տալ: Զրույցի մտերմիկ ընթացքը ցուցադրելու համար, անգամ եթեր հեռարձակվեց այն պահը, երբ Կարեն Դեմիրճյանը գյուղացիներից մեկին ասաց՝ արա ինչի չես թրաշվում:

Մարտի 2-ին սումգայիթյան ջարդերից անտեղյակ երեւանցիները հավաքվեցին Մամուլի շենքի մոտ եւ բողոքի ցույց անցկացրին: «Պրավդա» թերթում Օվչարենկոյի ստորագրությամբ հրապարակված հակահայկական ուղղվածության հոդվածը զայրացրել էր երեւանցիներին:

Ժողովուրդը ցույցի վերջում պատառոտեց կոմունիստական կուսակցության խորհրդանիշներից մեկը եւ հեռացավ: Ժողովրդին ոգեւորեց այն տեղեկությունը, որ Արցախում շարունակվում են հանրահավաքները, իսկ ամբողջ աշխարհի հայաշատ վայրերում ԽՍՀՄ դեսպանատների մոտ բողոքի գործողություններ են տեղի ունեցել:

Սումգայիթի ջարդերի մասին Հայաստանում իմացան միայն մարտի 6-ին: Այսօր շատերը դժվարությամբ կհավատան այդ փաստին, բայց սա է իրականությունը: Սովետական երկիրն այդպիսին էր: Չեռնոբիլյան աղետից հետո պայթյունի եւ ճառագայթման մասին խորհրդային ժողովուրդն իմացավ միայն դեպքից մեկ շաբաթ անց:

Ավելին, սովետական հեռուստատեսությամբ սկզբում հաղորդվեց, որ զոհվել է երկու մարդ, այն էլ ադրբեջանցի, իսկ Երեւանում լուրեր էին պտտվում, որ զոհվել է մոտ չորս հարյուր հայ:

Մարտի ութի կանանց միջազգային տոնը վերածվեց սգո երթի, որի մասնակիցները հարգեցին զոհերի հիշատակը: Երթի մասին այսքանը, քանի որ ես մասնակից չեմ եղել: Միայն հիշում եմ հորս պայծառ դեմքը, որը տուն չմտած ոգեւորված պատմեց տեղի ունեցածի մասին:

Գուցե երթն էր պատճառը, գուցե այլ պատճառներ կային, բայց խորհրդային իշխանությունները հետագա օրերին ճշգրտեցին իրենց տեղեկությունը Սումգայիթի մասին, ասելով, թե զոհվել է 26 հայ եւ երկու ադրբեջանցի:

Այսպես ավարտվեց Շարժման հերթական փուլը, իսկ հաջորդ փուլ թեւակոխեցինք մարտի 23-ին, երբ «Ղարաբաղ» կոմիտեն թռուցիկների օգնությամբ կոչով դիմեց հայաստանցիներին, ասելով, որ քաղաքում սովետական զորք է հայտնվել, եւ հորդորեց մարտի 26-ին դուրս չգալ փողոց: Եթե հիշում եք, փետրվարի 27-ին որոշում էր կայացվել հաջորդ հանրահավաքն անցկացնել մարտի 26-ին:

Միակ հուսադրող պահն այն էր, որ թռուցիկի վերջում գրված էր՝ Շարժումը չի դադարել:

Գեղամ Նազարյան

շարունակելի

Top-News.am

website by Sargssyan