1USD = AMD
1EUR = AMD
1RUB = AMD
Այսօր՝ 22 սեպտեմբերի 2018թ., 00:00
Պուտին-Էրդողան պայմանավորվածությունը կարող է լուրջ հետևանքների հանգեցնել «Երազանքի աշխատանքի» հաստիք Կանադայում Թայլանդում մարդկանց կբանտարկեն աղավնիներին կերակրելու համար Ահաբեկչություն Իրանում ռազմական շքերթի ընթացքում ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի 73-րդ նստաշրջանում ներկա կլինեն 84 պետությունների ղեկավարներ Կիրգիզ երգչուհուն սպառնում են ներքնազգեստով տեսահոլովակի համար Էմինեմի նոր երգը YouTube-ում գերազանցել է դիտումների ռեկորդն առաջին 24 ժամվա ընթացքում «Հայկական հողում ոչ մի վախ չկա». հայտնի ռուս բլոգերը պատմել է Արցախ կատարած այցի մասին Օրվա հանդիպումների անոնս Դեռ շարունակվում են քննարկումները ԱԱԾ եւ ՀՔԾ պետերի գաղտնալսման վերաբերյալ. ե՞րբ է եղել այն Թրամփը Հայաստանում ԱՄՆ դեսպանի պաշտոնում առաջադրել է Լինն Թրեյսիի թեկնածությունը Հայաստանում լռության օր է Գեներալ Մանվել Գրիգորյանի ընտանիքին պատկանող համալսարանը փակվում է Աննա Հակոբյանն ու Արփինե Հովհաննիսյանը Սանկտ Պետերբուրգ են մեկնել տարբեր օդանավերով Վենետիկում զբոսաշրջիկներին կարգելեն նստել սալահատակին եւ եկեղեցիների եւ տաճարների աստիճաններին Ռուսական «Սբերբանկի» հաշիվներից մեկ ամսվա ընթացքում 1.2 մլրդ դոլար են դուրս բերել Շառլ Ազնավուրը չորրորդ անգամ պապիկ է դարձել Արցախը «երբևէ չի ստանա Ադրբեջանի ինքնիշխանությունից դուրս որևէ կարգավիճակ» Վրաստանը կդառնա ՆԱՏՕ-ի անդամ ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարն Ադրբեջանին կոչ է արել դադարեցնել Հայաստանի սահմանամերձ բնակավայրերի գնդակոծությունները Վարդան Մինասյանը հեռացել է ֆուտբոլի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզչի պաշտոնից Լենինը ցանկանում է խոչընդոտել Հիտլերին քաղաքապետ դառնալու հարցում Մեր երկիրը հաղթահարելու է դժվարություններն արժանապատվությամբ և ունենալու ենք իրական ժողովրդավարություն. Ռ. Քոչարյան Թբիլիսիի հեռուստաաշտարակը լուսավորվել է հայոց եռագույնի գույներով Դոն Պիպոն ազատ է արձակվել ՊԵԿ-ը դադարեցրել է գրեթե բոլոր ստուգումները ՀԱՊԿ-ը հասկացրել է, որ Երևանն իր վրա հույս չդնի Թուրքիայում վերջին 5 տարում բռնության է ենթարկվել շուրջ 60.000 բուժաշխատող Նոր իշխանությունը գնում է նախորդների ճանապարհով «Ալի» ուժեղ փոթորիկը թույլ չի տվել Boeing-ին վայրէջք կատարել (տեսանյութ) Երեւանում 26 երթուղի դադարեցրել է աշխատանքը Երեւանի կենտրոնում դանակահարվել են երկու եղբայրները Դատախազությունում քաոս է Վարչապետի հրաժարականը՝ ԱԺ-ն լուծարելու միակ տարբերակ Նախարարները դիմել են վարչապետին՝ նոր կառույց ստեղծելու խնդրանքով Միհրան Պողոսյանի ընկերությունը ընկել է դատարանի դռները Եվրոպայի լիգա. Մխիթարյանի վիճակագրությունն ու գնահատականը Նաիրա Զոհրաբյանն առաջարկում է «քաղտեխնոլոգ, ռեպետիտոր եւ հոգեբան» վարձել Հայկ Մարությանի համար Խորհրդարանի լուծարումը չի կարող լինել մեկ մարդու կարծիք կամ ցանկություն. Արա Բաբլոյան Օրվա երաժշտություն. Շոստակովիչ՝ ութերորդ սիմֆոնիա Անկախությունը յուրօրինակ հրաշք է Ուրիշ Հայաստան. մերժված հնի և չստեղծվող նորի միջև Ո՞մ եք տեսնում Երեւանի քաղաքապետի պաշտոնում Տարոն Մարգարյանը հարցաքննվել է. Վանեցյանը հաստատեց Արթուր Վանեցյանը հարցաքննվել է իր և ՀՔԾ պետի հեռախոսազրույցի գաղտնալսման գործով Վանաձորում գիշերային ակումբ այցելելը խիստ վտանգավոր է կյանքի համար Թբիլիսին որոշել է մեկ տարով հետաձգել ցամաքային ճանապարհով հացահատիկի ներկրման արգելքը Թուրք բարձրաստիճան խորհրդարանականը Բաքվում անդրադարձել է հայ-թուրքական հարաբերություններին WADA-ն չեղյալ հայտարարեց Ռուսաստանի հանդեպ սահմանված պատժամիջոցները Հայաստանի Անկախության տոնի առթիվ Վլադիմիր Պուտինը շնորհավորել է Արմեն Սարգսյանին Բաքուն «սադրանք» է որակում Փաշինյանի վերջին այցը Արցախ Վանաձորում ծեծկռտուքն ավարտվել է սպանությամբ Պուտինը անձամբ փորձարկել է «Կալաշնիկով»-ի նոր դիպուկահար հրացանը Այսօր Վազգեն Առաջինի ծննդյան օրն է «Զվարթնոց» օդանավակայանը ՝ բրիտանական Daily Mail-ի ուշադրության կենտրոնում (Լուսանկարներ) Թուրքիայում ծեծել են ազգայնական կուսակցության առաջնորդին հայ անվանողին Քաղաքապետի թեկնածուների բանավեճի օրն ու ժամը հայտնի են Անսարք բանկոմատը ամերիկացուն միլիոններ է բերել Հայաստանի կողմից սահմանային իրավիճակի հետ կապված ոչ մի դիմում չի ներկայացվել ՀԱՊԿ-ին. ՀԱՊԿ Միացյալ շտաբի պետ 2 տոննա սունկ. Կիմ Չեն Ընը յուրահատուկ նվեր է մատուցել Հրվ. Կորեայի նախագահին ՀՀ կառավարությունը ռուսական կողմի հետ գազի գնի շուրջ դեռևս բանակցություններ չի վարում Հայաստանի ֆուտբոլի հավաքականը ՖԻՖԱ-ի դասակարգման աղյուսակում կրկին 100-րդն է ՀԱՊԿ միացյալ շտաբի պետը՝ Յուրի Խաչատուրովի շուրջ ստեղծված իրավիճակի մասին Փաշինյան-Թրամփ հանդիպում չի կայանալու (Տեսանյութ) Կիրկորովն ու Բասկովը ներողություն են խնդրել Ibiza սկանդալային տեսահոլովակի համար (տեսանյութ) «Վանը դարձրին Հայաստան». թուրք ազգայնականները դժգոհել են Վանում հայ զբոսաշրջիկների առատությունից Զարմանալի է, որ բարձրաստիճան քաղաքական պաշտոնյաները նման բիրտ լեզու են օգտագործում. գերմանացի մասնագետը՝ Երևանում քարոզարշավի մասին Ամերիկացիները մերժում են Նիկոլին Ոստիկանները հանցավոր խումբ են բերման ենթարկել Հարավային Օսիան պատրաստ է քննարկումներ սկսել Վրաստանի հետ Իտալիան Ավստրիայի հետ ընդհարման շեմին է Ագահ միլիոնատերը կնոջ մոտ աղքատ է ձևացել, սակայն ինքն իրեն մատնել է Ձեր նորընծա որոշ փոխնախարարների մի քանի խորհուրդ տվեք. Արփինե Հովհաննիսյանը դիմել է ԱԳ նախարարին «Հայոց լեզու» առարկայից ավարտական քննության անցկացման աշխատանքները կիրականացնի ԳԹԿ-ն Հին նմուշի անձնագրերի տրամադրման ժամկետը երկարաձգվում է մեկ տարով Կառավարությունն ԱԳՆ-ին հատկացրեց 109 մլն 296 հազ. դրամ Մենք կողմ ենք ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորմանը. ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարի տեղակալ Ոստիկանությունը հայերեն-ֆրանսերեն զրուցարան նվիրեց կառավարության անդամներին Երեւանի ավագանու ընտրություններին ընտրակաշառք տալու դեպքի առթիվ երկրորդ քրգործն է հարուցվել. դատախազություն ՕԵԿ-ը Նիկոլ Փաշինյանի կողքին է եւ պահանջում է արտահերթ ընտրություններ
Հարցում

Ռուսական հոկտեմբերյան հեղափոխության հարյուրամյակը եւ Հայաստանի դասերը

Մոտ երկու շաբաթ առաջ ողջ աշխարհը, առնվազն՝ ձախակողմյան հատվածը, նշեց այս հոբելյանը: Ռուսաստանի իշխանությունները ձեռնպահ մնացին պաշտոնական միջոցառումներ անցկացնելուց, փոխարենը՝ նրանք իրենց հասարակության համար բացեցին մի շարք նոր փաստեր, որոնք նախկինում չէին ներկայացվում: Ռուսաստանի իշխանությունները սեփական հասարակությանը ներկայացրեցին պատմական իրադարձության նոր դիտանկյուն։ 

 

Հեղափոխության հիմնական նախադրյալները

Առաջին

1917-ից առաջ Ռուսաստանում ձեւավորվել էր խիստ մենաշնորհային տնտեսություն, որտեղ երկրի ՀՆԱ-ի 50 տոկոսը գտնվում էր բնակչության 5 տոկոսի ձեռքում: Առավել հարուստ եւ առավել աղքատ շերտերի բարեկեցությունը մոտ 17 անգամ տարբերվում էր միմյանցից: Համեմատության համար նշենք, որ այս ցուցանիշը, ասենք, Գերմանիայում, Ֆրանսիայում կամ Մեծ Բրիտանիայում, կազմում էր 4-ից 6-անգամ:

Երկրորդ

Ռուսաստանի քաղաքական դաշտում այդ ժամանակ չգտնվեցին պատասխանատու քաղաքական ուժեր եւ գործիչներ, որոնք համարժեք պատկերացումներ ունենային պետության իրական վիճակի մասին: Արդյունքում, առաջացել էր խիստ բեւեռացված իրավիճակ, երբ իշխող վերնախավում ընթանում էր կատաղի գզվռտոց իշխանական կերատաշտակի համար, արեւմտամետ ժողովրդավարական ուժերը գործում էին իրենց երեւակայական եվրոպական կանոններով ու սկզբունքներով, իսկ հեղափոխականները երազում էին բռնի ուժով իշխանափոխության մասին:

Երրորդ

Իշխող եւ ընդիմադիր քաղաքական ուժերի գզվռտոցի պատճառով ժողովուրդը կորցրել էր վստահությունը ոչ միայն կուսակցությունների, եկեղեցու եւ իշխանությունների, այլեւ՝ երկրի պետական ինստիտուտների, Պետական Դումայի, կառավարության, բանակի եւ վերջապես ցարական ինստիտուտի հանդեպ՝ ի դեմս ցար, միապետ Նիկոլայ 2-ի:
Հենց վստահության համատարած պակասի պատճառով էլ այդ երկիրը քայքայվեց, հետո՝ պատերազմի ժամանակ քայքայվեց նաեւ բանակը, իսկ հետո փլուզվեց պետականությունը` Ռուսական կայսրությունը:

Հոկտեմբերյան հեղափոխությունը հենց այս ամենի արդյունքն էր:

Հայաստանյան իրականություն

Մենք չենք կարող հաշվի չառնել վերը նշված ռուսական դասերը, քանզի մեզ մոտ նույնպես այսօր.

Առաջին

Ձեւավորված է մենաշնորհային օլիգարխիկ տնտեսական համակարգ եւ խիստ բեւեռացված հասարակություն։

Երկրորդ

Հայաստանյան այսօրվա քաղաքական դաշտում նույնպես չկան պատասխանատու եւ վստահություն ներշնչող քաղաքական ուժեր եւ գործիչներ: Մեզ մոտ էլ այսօր ընթանում է գզվռտոց իշխանության ներսում: Երկրի ժողովրդավարական կոչվող ուժերը փորձում են իմիտացիոն նոր օրակարգեր ձեւավորել, իսկ երկրի հեղափոխական շրջանակները, չհավատալով ընտրական ինստիտուտներին, մտածում են նոր հեղափոխական ցնցումների եւ զինված հեղաշրջումների մասին:

Երրորդ

Ինչպես 100 տարի առաջ Ռուսաստանում, այսօրվա Հայաստանում եւս առկա է վստահության խորը ճգնաժամ: Ընդ որում՝ ոչ միայն քաղաքական կուսակցությունների եւ գործիչների, այլ նաեւ՝ պետական ինստիտուտների հանդեպ:

Այնուամենայնիվ պետք է նշել մեր եւ ռուսների միջեւ առկա երկու սկզբունքային տարբերություն: Նախ՝ ռուսներն ունեն պետականության 1000-ամյա չընդհատվող ավանդույթ, եւ իզուր չէ, որ 100 տարի առաջ, կորցնելով իրենց հին պետականությունը, թեկուզ եւ հեղափոխության միջոցով, կարողացան ստեղծել նոր կայսրություն՝ ԽՍՀՄ-ը: Մենք մեր պետականությունը կորցրել էինք 600 տարի առաջ (եթե հաշվի առնենք Կիլիկյան Հայաստանը), եւ նոր պետականաշինության փորձն ընդամենը 25 տարվա պատմություն ունի:

Երկրորդ տարբերությունը. Հայաստանը փոքր պետություն է, տարածքային, մարդկային եւ այլ կորուստների իրավունք մենք չունենք։ Մենք չունենք պատմական սխալի լրացուցիչ ռեսուրս։

Այսօր բոլորիս շահերից է բխում՝ վերականգնել պետական ինստիտուտների հանդեպ վստահությունը, քանզի հակառակ դեպքում ցանկացած պատահական կայծ՝ լինի դա պատերազմական կարճաժամկետ գործողությունների տեսքով, թե որեւէ սոցիալական դժգոհության արտահայտման, կարող է քաոս առաջացնել՝ պետականության համար համապատասխան վտանգավոր հետեւանքներով:

Բոլորը` եւ վերեւները եւ ներքեւները, պետք է դասեր քաղեն պատմությունից եւ համապատասխան քայլեր անեն, այլապես պատմությունը կարող է կրկնվել այն էլ վատագույն տարբերակով:

Դասական պետական մտածողությունը նման դեպքերում պահանջում է հեղափոխությունն իրականացնել վերեւից՝, առավել եւս՝ չլուծված ղարաբաղյան խնդրի առկայության պարագայում, հակառակ դեպքում այն կիրականացնեն ներքեւները` համապատասխան հետեւանքներով: Եթե որեւէ մեկին թվում է, թե այս վիճակը կարող է անվերջ շարունակվել, ապա չարաչար սխալվում է։ Ողբերգական սցենարներից խուսափելու ամենահարթ ճանապարհը իրականացվելիք փոփոխություններն են։ Սա էլ պետք է դառնա Հայաստանի գլխավոր օրակարգը։

Ամփոփում

«Այլընտրանքային նախագծեր խումբը» համարում է, որ Հայաստանում փոփոխությունների ճանապարհը ոչ ցնցումներն են , ոչ էլ պետական համակարգի լճացումը։ Այդ փոփոխությունները հնարավորություն կտան վերականգնել հայ մարդու վստահությունը պետական ինստիտուտների հանդեպ։ «Այլընտրանքային նախագծեր խումբը» մշակում է Հայաստանում բազմաթիվ ոլորտներում բարեփոխումների ճանապարհային քարտեզ։ Մենք այդ առաջարկները պարբերաբար կներկայացնենք հանրության դատին։

«Այլընտրանքային նախագծեր խումբ»

website by Sargssyan